aak


aak 1.0

afbeelding

Bron: Pline
(CC BY-SA 3.0)

lang en smal vaartuig zonder steven en met een meestal platte bodem dat op binnenwateren gebruikt wordt om er vrachtgoederen mee te vervoeren

Semagram


Een aak…

is een vaartuig; is een vervoermiddel; is een voorwerp

  • [Afmeting] is lang en smal omdat de aak zo gemakkelijk met de stroom mee kan afzakken en stroomopwaarts kan gaan
  • [Omvang concreet] is een groot schip
  • [Vorm] is langwerpig van vorm en geheel plat
  • [Deel] heeft een platte bodem om de goederen goed op te kunnen stapelen, hoekige kimmen, rechte zijwanden die soms opgehoogd, ook wel opgeboeid, worden, een breed roer en een motor
  • [Materiaal] wordt tegenwoordig meestal uit een metaal, bv. ijzer, vervaardigd, maar vroeger uit hout
  • [Functie] wordt gebruikt om vrachtgoederen te vervoeren
  • [Plaats] wordt op de binnenwateren gebruikt
  • [Werking of functionering] wordt door een motor aangedreven maar werd vroeger veel gesleept

Algemene voorbeelden


Wassen van de aardappels en de bieten voor ze in de aken en vrachtwagens verdwenen.

De verpletterende werkelijkheid en andere verhalen, J.M.A. Biesheuvel,

Aken: aak, eenmastaak, eenmastklipperaak, hasselteraak, ijsselaak, keenaak, klipperaak, lemsteraak, schoeneraak, stevenaak, stroo-aak, tweemastaak, tweemastklipperaak, wieringeraak. 14 soorten aken.

http://www.zeilcharter.nl/idx.html

Ze droegen laarzen en staarden naar de zwaar geladen aken die door het groene water ploegden in de richting van Rotterdam.

't Is zo weer nacht, Joyce Roodnat,

Woordfamilie


Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


  • klipperaak
  • rijnaak
  • schoeneraak
  • wieringeraak

Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


  • aakschipper

aak 1.1

boot of kleiner schip dat meestal geen vrachtschip is, bv. een vissersboot, woonboot of een roeiboot

Algemene voorbeelden


Hij klost de trap op naar het dek van zijn provisorisch tot woonhuis verbouwde aak, in een geestrijk maar melig moment De Aak Zonder Naam gedoopt.

Een soort Engeland, Robert Anker,

Een aak met een glanzend stuurhuis, wapperende was aan de lijn en een laag erachter hangende sloep.

De gelukkige, Mensje van Keulen,

En dan zijn er de drijvende restaurants en cafés zoals de "River Café" op een aak aan het "Île Saint-Germain" of een ander drijvend serre-etablissement beneden aan de Quai de Montebello bij de Notre-Dame.

De Standaard,

Vaste verbindingen


Wieringer aak


  1. (visserij [visserij], boten)
    meer dan tien meter groot visserschip met een platte bodem, zoals dat in gebruik was bij de vissers van het voormalige eiland Wieringen
    Ook aaneengeschreven als samenstelling (wieringeraak).

    De Wieringer aak ligt in de haven de Haukes. Vrijwilligers van de Vereniging Aak zijn bezig met onderhoud aan de WR173. Het historische vaartuig zal [...] in april op reis gaan en neemt in mei haar vaste ligplaats in de Oeverse haven weer in.

    http://www.wieringernieuws.nl/nieuws/1517/Wieringer_Aak_weer_als_vanouds.html,

    In de haven liggen nog meer vissersschepen, zoals Wieringer aken en botters.

    http://www.zuiderzeemuseum.nl/

Woordfamilie


Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


  • beitelaak
  • boeieraak
  • hasselteraak
  • lemsteraak
  • palingaak
  • stevenaak
  • ijsselaak
  • zandaak

aak 2.0

afbeelding

Bron: Jim Brodie
(CC BY-NC 2.0)

plant uit de zeepboomfamilie die ongeveer tien meter hoog kan worden en als struik of heg groeit
Alleen in de verbinding Spaanse aak.

Semagram


Een aak…

is een plant; is een gewas

      Vaste verbindingen


      Spaanse aak


      1. plant uit de zeepboomfamilie die ongeveer tien meter hoog wordt en als struik of heg groeit

        Synoniem: veldesdoorn

        Semagram


        Een Spaanse aak…

        is een plant; is een gewas

        • [Afmeting] kan ongeveer tien meter hoog worden
        • [Kleur] heeft een groen blad en in de herfst herfstkleuren, rode knoppen en groengele bloemen
        • [Vorm] heeft bladeren met stompe lobben en een brede, meestal ovale kroon
        • [Deel] heeft vrij kleine, drie- tot vijflobbige bladeren met stompe lobben die aan de onderkant behaard zijn, tegenoverstaande knoppen en kleine, onopvallende bloemen
        • [Groeiwijze] groeit als struik en als heg
        • [Soort] is eenhuizig of tweehuizig
        • [Woongebied] groeit van nature in Nederland en België op alle bodemsoorten behalve op droge zandgrond en zeer natte bodems
        • [Eigenschap of hoedanigheid algemeen] is zeer windbestendig en kan zowel op zonnige als schaduwrijke plaatsen staan
        • [Behandeling of bewerking] kan beter niet in het voorjaar gesnoeid worden, omdat de plant dan gaat bloeden

        Wetenschappelijke naam: Acer campestre

        RijkPlantae; Planten
        StamEmbryophyta; Landplanten
        KlasseSpermatopsida; Zaadplanten
        OrdeSapindales
        FamilieSapindaceae; Zeepboomfamilie
        GeslachtAcer; Esdoorn

        Hier broederlijk naast elkaar staan de esdoorn en de veldesdoorn (Spaanse aak).

        http://www.merelbeke.be/welzijn/wel3a.htm

        In de struiklaag vinden we hazelaar, meidoorn, Spaanse aak en daar onder lelietjes der dalen, bosanemoon, salomonszegel, grootbloemige muur en witte klaverzuring.

        http://www.homepages.hetnet.nl/~ridmrt55/Inlnew.htm

        Op de vluchtheuvels komen geschoren heggetjes voor van Spaanse aak.

        http://www.homepages.hetnet.nl/~ridmrt55/Inlnew.htm