absoluut


absoluut 1.0

niet betrekkelijk; van geen samenhang afhankelijk

Algemene voorbeelden


In de onderstaande tabel worden voor de jaren 1996 tot en met 2001 de cijfers in absolute aantallen en – daaronder – in procenten gegeven voor die bestuursorganen bij wie dit criterium in enig jaar ten minste 50 keer is toegepast.

http://www.ombudsman.nl/jaarverslag2001/jv2001.pdf,

Deze cijfers zijn absoluut en houden geen rekening met de toename van de bevolking.

NRC,

Combinatiemogelijkheden


met ander, nevengeschikt adjectief


  • absolute en relatieve cijfers
  • absolute en relatieve frequentie
  • in absolute en relatieve zin

Terecht is bijvoorbeeld VVD-Tweede Kamerlid Henk Kamp er meerdere malen op gewezen dat hij te gemakkelijk met absolute en relatieve cijfers strooit wanneer die in zijn politiek betoog te pas komen, zoals bleek bij zijn opmerkingen over allochtone ouderen in de WAO en asielzoekers.

http://www.lbr.nl/lbr/lbr_jib2000_c1.html,

Doelen en/of competenties: Je kunt een steekproef beoordelen; Je kent het onderscheid tussen absolute en relatieve frequentie [...]; Je kunt de centrum- en spreidingsmaten gebruiken om verdelingen te vergelijken.

http://www.wiswijzer.nl/frame.htm?url=http://www.wiswijzer.nl/pagina.asp?nummer=1412,

Binnen het totaal aantal leerlingen is de categorie leerlingen die extra zorg nodig heeft en daarvoor formeel geïndiceerd is, in absolute en relatieve zin toegenomen.

http://www.onderwijsinspectie.nl/producten/onderwijsverslag_2001/VO.pdf,

met werkwoord


  • absoluut zijn

Deze cijfers zijn absoluut en houden geen rekening met de toename van de bevolking.

NRC,

Vaste verbindingen


absolute aantallen


  1. Vormvariant: absolute cijfers; absolute getallen

    aantallen, hoeveelheden in plaats van percentages of indexen
    Vaak in de verbinding in absolute aantallen

    Antoniem: indexcijfers; percentages; relatieve cijfers

    In de onderstaande tabel worden voor de jaren 1996 tot en met 2001 de cijfers in absolute aantallen en – daaronder – in procenten gegeven voor die bestuursorganen bij wie dit criterium in enig jaar ten minste 50 keer is toegepast.

    http://www.ombudsman.nl/jaarverslag2001/jv2001.pdf,

    Relatieve cijfers zeggen namelijk niets over de absolute inspanning. In Duitsland is het aandeel van wiskunde 12 procent, tegen 8 procent in Nederland. Op het eerste gezicht een behoorlijk verschil (in Duitsland ligt het wiskunde-aandeel 50 procent hoger dan in Nederland). Indien de absolute cijfers berekend worden dan verandert dit plaatje behoorlijk. De wiskunde-inspanning van Nederlandse 14-jarigen ligt ongeveer 8 procent lager dan de inspanning van de Duitse pubers (96 respectievelijk 104 uur per jaar).

    NRC,

    Tussen 1992 en 1996 stegen de fiscale lasten van 10,4 naar 12,7 procent van de omzet. In absolute cijfers steeg de fiscale factuur van 19 naar 26 miljard frank.

    De Standaard,

    Opvallend is dat Afrika 4,9% vermogenden erbij kreeg, maar dit continent heeft er dan ook slechts honderdduizend. In absolute getallen steeg het aantal vermogenden in Azië het hardst. In één jaar tijd kwamen er bijna 100.000 bij als gevolg van de bloeiende economie in dit werelddeel.

    http://www.wegwijs.nl/pages/wegwijs/getpage.php?action=infopage=pag50.htm

absolute cijfers


  1. Vormvariant: absolute aantallen; absolute getallen

    aantallen, hoeveelheden in plaats van percentages of indexen
    Vaak in de verbinding in absolute cijfers.

    Antoniem: indexcijfers; percentages; relatieve cijfers

absolute getallen


  1. Vormvariant: absolute aantallen; absolute cijfers

    aantallen, hoeveelheden in plaats van percentages of indexen
    Vaak in de verbinding in absolute getallen.

    Antoniem: indexcijfers; percentages; relatieve cijfers

absolute datering


  1. (archeologie [archeologie])
    datering van feiten of objecten in kalenderjaren in plaats van datering ten opzichte van andere feiten en objecten in termen van ouder dan of jonger dan
    Zie ook : absolute ouderdom

    Antoniem: relatieve datering

    Objectstudie: classificatie van muntstukken, relatieve en absolute datering, zuiverheid van de legering enzovoort. Omgevingsstudie: welke rol speelden munten in de economie; waar kwam het metaal vandaan, waarom zijn er in bepaalde jaren vele schatten begraven en nooit teruggevonden, enzovoort.

    http://www.flwi.ugent.be/AAHE/AncientHistory/metho_numismatiek.pdf,

absolute frequentie


  1. frequentie in aantallen zoals deze in de populatie of steekproef voorkomen en niet in vergelijking met het totale aantal

    Antoniem: relatieve frequentie

    In het voorbeeld hierboven hebben de absolute frequenties gebruikt. Dat wil zeggen de 'echte' aantallen zoals deze in de populatie of steekproef voorkomen. Soms zijn we meer geïnteresseerd in de aantallen in vergelijking met het totaal aantal. We spreken dan van relatieve frequenties.

    http://www.wisfaq.nl/pagina.asp?nummer=1748

absolute ouderdom


  1. (archeologie [archeologie])
    ouderdom van feiten of objecten in kalenderjaren in plaats van ouderdom ten opzichte van andere feiten en objecten in termen van ouder dan of jonger dan
    Zie ook : absolute datering

    Antoniem: relatieve ouderdom

    Nog niet zolang geleden waren alle ouderdomsbepalingen van gesteenten relatief en gebaseerd op de fossielen die ze bevatten. In de 20e eeuw zijn verschillende methoden ontdekt om de absolute ouderdom van gesteenten (en de fossielen die ze bevatten) te bepalen. De absolute ouderdom is de ouderdom uitgedrukt in miljoenen jaren.

    http://www.5stars.be/tellus/

absolute temperatuur


  1. temperatuur gemeten vanaf het absolute nulpunt

    Synoniem: kelvintemperatuur; thermodynamische temperatuur

    De absolute temperatuur, thermodynamische temperatuur of kelvintemperatuur is de temperatuur, gemeten ten opzichte van het absolute nulpunt.

    http://nl.wikipedia.org/wiki/Absolute_temperatuur

absolute waarde


  1. waarde op zich en niet in betrekking tot iets anders

    Zijn goed en kwaad alleen maar relatief of hebben de begrippen ook absolute waarde?

    De doosjesvuller en andere vondsten, Janwillem van de Wetering,

de absolute waarde van een getal


  1. de grootte van dat getal, afgezien van het plus- of minteken; de afstand van een getal tot 0

    De absolute waarde van een getal is de afstand vanaf dit getal tot 0. Zo ligt 3 bijvoorbeeld op een afstand 3 van nul, en -4 ligt op afstand 4. Met andere woorden: de absolute waarde van een positief getal is dat getal zelf, de absolute waarde van een negatief getal is het positieve tegengestelde van dat getal.

    http://www.erikleppen.nl/wiskunde/uitleg/rekenkunde/absolute_waarde_en_teken.php

het absolute nulpunt


  1. Vormvariant: het absoluut nulpunt

    de temperatuur van 0 kelvin als laagste temperatuur die theoretisch mogelijk is, gelijk aan -273,15°C en -459,67°F

    Bij nul graden kelvin, het theoretische absolute nulpunt, zijn atomen volledig bevroren en vervallen tot dezelfde quantumtoestand, tot dezelfde golffunctie.

    http://www.pscw.uva.nl/discorsi/,

    De temperatuur in deze wolken is extreem laag: ongeveer -250 graden Celsius, slechts ongeveer 20 graden boven het absolute nulpunt.

    http://www.astro.uva.nl/encyclopedie/

    In Science melden Duitse onderzoekers vandaag dat ze voor het eerst een systeem hebben gecreëerd met een temperatuur onder het absolute nulpunt. Doorgaans geldt dat punt, minus 273 graden celsius of nul kelvin, als het koudst denkbare.

    http://www.volkskrant.nl/vk/nl/2672/Wetenschap-Gezondheid/article/detail/3371825/2013/01/04/Het-kan-kouder-dan-het-absolute-nulpunt.dhtml

absoluut gehoor


  1. (muziek [muziek])
    muzikaal gehoor dat in staat stelt toonhoogten zonder hulpmiddel vast te stellen

    Antoniem: relatief gehoor (muziek [muziek])

    Absoluut gehoor: aangeboren eigenschap om van een losse toon direct de precieze toonhoogte te kunnen benoemen. Heeft op zichzelf niet direct met muzikaliteit te maken, maar kan je uiteraard wél van pas komen als musicus! Door veel gerichte training kan iemand zonder de aangeboren aanleg ervoor tóch een absoluut gehoor ontwikkelen.

    http://www.popschoolmaastricht.nl/college_muzikaliteit.php

    De Vries heeft een absoluut gehoor. Als hij een stuk een paar keer hoort, kan hij het naspelen, met of zonder bladmuziek.

    Meppeler Courant,

    Door het brede publiek wordt absoluut gehoor als een bewijs van muzikaliteit gezien. In werkelijkheid is er geen aantoonbaar verband. Absoluut gehoor zegt namelijk niks over de relaties tussen de tonen die uiteindelijk de muzikale constructie en dus de betekenis bepalen. Het relatieve gehoor daarentegen is daadwerkelijk van groot belang voor de muzikant.

    http://nl.wikipedia.org/wiki/Relatief_gehoor

absoluut plafond


  1. (luchtvaart [vervoer])
    hoogte waarop een type vliegtuig helemaal niet meer klimt door ijlere lucht, tegenover het praktisch plafond waarbij een toestel niet harder meer klimt dan 100 voet per minuut

    Antoniem: praktisch plafond

    Hij was uitgerust met tien boordmitrailleurs en had, met bommenlast, een absoluut plafond van 4.000 meter, bij een maximaal draagvermogen van 63.5 ton, waarvan 5 ton explosieven.

    http://users.skynet.be/verganeglorie/

  2. absoluut maximum

    Kort samengevat bevat het EG-Verdrag sinds de top van Maastricht verboden en geboden voor het economisch beleid. De verboden zijn alom bekend: een absoluut plafond voor nationale begrotingstekorten en schuldquotes – zeer uitzonderlijke situaties daargelaten -, een verbod op monetaire financiering van begrotingstekorten en op voorkeursbehandeling van overheden door financiële instellingen.

    http://www.dnb.nl/

absoluut 2.0

het genoemde ten volle of onvoorwaardelijk zijnd; volkomen; volstrekt; helemaal

Algemene voorbeelden


Onderwijs is een absolute noodzaak om onze maatschappij te kunnen laten functioneren.

http://home.planet.nl/~toermalijn/homeser.html

Hier heerst de perfecte rust: alles is stilte en stilte is hier absoluut.

Vertezucht, Jef Aerts,

Combinatiemogelijkheden


met substantief


  • absolute eenzaamheid
  • absolute gehoorzaamheid
  • absolute onzin
  • absolute prioriteit
  • absolute rust
  • absolute voorrang
  • absolute stilte
  • absolute zekerheid
  • een absoluut dieptepunt
  • een absoluut hoogtepunt
  • een absoluut meesterwerk
  • een absoluut minimum
  • een absoluut record
  • een absoluut verbod
  • een absolute aanrader
  • een absolute beginner
  • een absolute must
  • een absolute noodzaak
  • een absolute topper
  • een absolute uitblinker
  • een absolute voorwaarde
  • het absolute dieptepunt
  • het absolute hoogtepunt
  • het absolute minimum

Zoals seks en chocolade boven op de bergen van het genot zitten, zo zit mijn cliënt in absolute eenzaamheid op de top van de berg die bedrog heet.

De mensheid zij geprezen, Arnon Grunberg,

Het cruciale onderscheid tussen fascisme en 'zuiver' populisme is dat het fascisme geweld cultiveert, ongelijkheid verheerlijkt, godsdienst verwerpt en absolute gehoorzaamheid aan de leider verlangt.

http://www.volkskrant.nl/neutraal/printversie/1065502700838.html,

Absolute prioriteit is het bereiken van zo veel mogelijk kijkers.

De Standaard,

Een maximum van 72 decibel betekent dat er alleen bij absolute stilte op de grond nog wat te horen is.

Meppeler Courant,

Saint-Omer heeft genoeg te bieden om een dagje rond te kuieren. Een absolute aanrader is de schitterende kathedraal, alweer toegewijd aan Onze-Lieve-Vrouw.

De Standaard,

Haar concert was een absolute topper.

De Standaard,

Om kort te gaan: alle teeltmaatregelen die de natuurlijke weerstand van het gewas verhogen krijgen absolute voorrang.

http://www.detuingids.be/pages/list.asp?cat=2,

Sinds de vervuiling van de Rijn begin jaren zeventig een absoluut dieptepunt bereikte, is deze rivier aanmerkelijk schoner geworden.

NRC,

Een verzorgd uiterlijk is voor iedere man een absolute must.

http://hairlook.wolweb.nl/

Acht uren slaap waren voor haar het absolute minimum.

Poes poes poes, Paul Mennes,

Om deze rol naar behoren te kunnen vervullen is persvrijheid en volledige onafhankelijkheid t.o.v. de staat een absolute voorwaarde.

http://www2.vlaanderen.be/ned/sites/media/VLMEDIAR/jaarversl2002.pdf,

In de match tegen Rotterdam, waarin doelman Hans Baggen de absolute uitblinker bij Geleen was, gaf Geleen de wedstrijd na een 5-2 voorsprong echter nog bijna uit handen.

http://www.eaters.nl/

Men zou kunnen stellen dat totale controle of absolute zekerheid niet bestaat in relaties.

http://interaxis.sesuadra.org/Interaxis2/html6/an_thys.html

met werkwoord


  • absoluut zijn

Hier heerst de perfecte rust: alles is stilte en stilte is hier absoluut.

Vertezucht, Jef Aerts,

met adjectief erachter


  • absoluut betrouwbaar
  • absoluut noodzakelijk
  • absoluut onmogelijk

Al het rijdende materieel dat wordt ingezet moet absoluut betrouwbaar zijn en in een perfecte staat van onderhoud.

http://www.heisterkamp.nl/nl_index.htm

Het is absoluut noodzakelijk om het karakter van de vijand en van zijn mentaliteit te begrijpen.

http://www.libertarian.nl/objectivisme/objectief13.htm,

Loop ik risico door het geven van bloed besmet te raken met een virus? Nee, dat is absoluut onmogelijk.

http://www.bloodrtd.nl/

met bijwoord


  • absoluut niet

Ik ben het hier absoluut niet mee eens.

http://www.nki.nl/actueel.htm,

Vaste verbindingen


de absolute meerderheid


  1. meer dan de helft van het totale aantal

    Synoniem: volstrekte meerderheid ((vooral) in België)

    Uitgaande van de peilingen zal morgen geen partij de absolute meerderheid behalen en moet weer een coalitie worden gevormd.

    De Standaard,

de absolute top


  1. de besten

    Ze behoort al jaren tot de absolute top en haar stem is herkenbaar uit duizenden.

    http://www.margrieteshuijs.nl/frameset.html

    Hij wou weer aansluiten bij de absolute top en dat, vooral in de Ronde van Vlaanderen en Parijs-Roubaix, ook laten blijken.

    De Standaard,

de absolute waarheid


  1. de zuivere, volstrekte of volledige waarheid, niet beïnvloed door subjectieve kennis

    Misschien moeten we redelijkerwijs aannemen dat er geen bepaalde godsdienst is die aanspraak kan maken op de absolute waarheid. Ze kunnen allemaal een ander aspect van de waarheid gezien hebben. Maar niemand hoeft de pretentie te hebben dat hij de hele waarheid in pacht heeft.

    http://members.lycos.nl/zuidvrouw/

    Niet dat wetenschappelijke kennis de absolute waarheid bevat over de objectieve werkelijkheid. Een essentieel kenmerk van wetenschappelijke kennis is immers dat zij weerlegbaar is en verbeterd kan worden. Wetenschappelijke kennis is dus nooit zeker.

    Pleidooi voor individualisme, Dirk Verhofstadt,

de absolute wereldtop


  1. de besten van de wereld

    Hersch, afkomstig uit Ohio en behorend tot de absolute wereldtop van jazzmuzikanten, speelde al op zijn vierde deuntjes van tekenfilms mee.

    http://www.veto.student.kuleuven.ac.be/veto2608/hersch.html

een absoluut nulpunt; het absolute nulpunt


  1. het laagste niveau van waardering; het of een dieptepunt

    De verstandhouding tussen de twee grote bonden is al langer slecht. Zij daalde gisteren tot een absoluut nulpunt.

    De Standaard,

    De verhouding tussen de LPF-ministers Bomhoff (Volksgezondheid) en Heinsbroek (Economische Zaken) is tot het absolute nulpunt gedaald.

    De Telegraaf,

Woordfamilie


Als deel van een afleiding


absoluut 3.0

in elk geval; beslist; per se; stellig

Algemene voorbeelden


Probeer zo min mogelijk toe te geven aan het vermijden van de angstaanjagende situatie. Moeilijk, absoluut, maar met de juiste begeleiding is er alle reden tot hoop.

http://www.hyperventilatie.org/home.html

Major voegde eraan toe dat hij niet in de politiek was omdat hij absoluut premier wil zijn.

De Standaard,

Combinatiemogelijkheden


met werkwoord


  • absoluut moeten
  • absoluut willen

Op welke details moet ik absoluut letten om te vermijden dat een interventie de mist ingaat?

http://www.polfed.be/old_site/rw/revue/148/148_08.htm

"Ik heb het gevoel terug dat ik had toen ik Wimbledon won en met het Amerikaanse team de Davis Cup. Dat speciale gevoel absoluut iets te willen. Zoiets kan ik niet forceren. Dat moet recht uit mijn hart komen."

NRC,

absoluut 4.0

(Gezegd van macht)
met geen anderen gedeeld, aan geen beperking onderworpen; onbeperkt

Algemene voorbeelden


De tsaar stond, tot de Russische revolutie in 1917 uitbrak, aan het hoofd van Rusland. Hij had de absolute macht.

http://www.collegenet.nl/index_mainframe.php?mainframe=http%3A%2F%2Fwww.collegenet.nl%2Fstudiemateriaal%2Fverslagen.php%3Fverslag_id%3D8496%26site%3D

Oud-consuls kregen door de Senaat een provincie toegewezen om te besturen. Hun macht was absoluut binnen de provincie. Ze regelden het algemeen bestuur, de financiële aangelegenheden en hadden een uitgebreide militaire macht.

http://www.historical.nl/republiek/ambten/cursus.htm

Combinatiemogelijkheden


met substantief


  • absoluut gezag
  • de absolute macht
  • de absolute soevereiniteit
  • op absolute wijze

Maar in de zestiende eeuw krijgt het begrip van de soevereiniteit een veel meer specifieke en sterke betekenis. Het staat dan niet zomaar voor hoogste gezag, maar ook voor onbeperkt, absoluut gezag, ofwel gezag dat geen andere grenzen heeft dan het zichzelf stelt.

http://allserv.rug.ac.be/~frvandun/Texts/Rechtsfilosofie/RFgent-0.htm,

Dictators zijn alleenheersers die de absolute macht hebben.

http://users.pandora.be/knowledgebase/ encyclopedie/r/docs/regeringen-en-politiek.htm

De absolute soevereiniteit van de vorst betekende nooit de feitelijke almacht of absolute macht van de vorst. Ook de absolute vorsten moesten terdege rekening houden met allerlei feitelijke factoren, en talloze compromissen sluiten.

http://allserv.rug.ac.be/~frvandun/Texts/Rechtsfilosofie/RFgent-0.htm,

Maar de vraag kon niet uitblijven: met welk recht regeert de vorst op absolute wijze over zijn onderdanen?

http://allserv.rug.ac.be/~frvandun/Texts/Rechtsfilosofie/RFgent-0.htm,

met werkwoord


  • absoluut zijn

Bij hem vindt men alle superlatieven die het vorstelijk absolutisme zo dierbaar waren: de wetgevende soevereiniteit van de vorst is absoluut, onbeperkt, eeuwig, onvoorwaardelijk, één en ondeelbaar, boven alle kritiek en boven alle wetten verheven.

http://allserv.rug.ac.be/~frvandun/Texts/Rechtsfilosofie/RFgent-0.htm,

Daar lag dus de taak van de vorst en de staat, daar was zijn macht absoluut.

http://allserv.rug.ac.be/~frvandun/Texts/Rechtsfilosofie/RFgent-0.htm,

Vaste verbindingen


absolute monarchie


  1. regeringsvorm waarbij de vorst over volledig regerende autoriteit beschikt, niet gebonden is door wetten en geen verantwoording verschuldigd is

    Antoniem: constitutionele monarchie

    In de loop van de geschiedenis heeft de absolute monarchie zich omgevormd tot constitutionele monarchie, waarbij middeleeuwse instellingen als de Staten-Generaal geleidelijk - soms ook bruusk - werden gemetamorfoseerd tot de huidige parlementen.

    http://www.ping.be/jvwit/wittewerf3-4-2000.html,

Woordfamilie


Overige woordfamilieleden


  • absolutisme

absoluut 4.1

(Gezegd van een vorst)
met onbeperkte macht; niet gebonden aan constitutie of andere wetten; geheel onafhankelijk

Betekenisbetrekking


metonymie
Betrokken betekenissen4.0 : 4.1

Algemene voorbeelden


Ook de absolute vorsten moesten terdege rekening houden met allerlei feitelijke factoren, en talloze compromissen sluiten. Met moderne maatstaven gemeten was de macht van de absolute vorsten zelfs vrij beperkt. Maar de idee was wel dat, met het oog op de vrijwaring van de vrede, hun macht niet groot genoeg kon zijn. Om die reden hadden zij recht op onbeperkte en onvoorwaardelijke gehoorzaamheid.

http://allserv.rug.ac.be/~frvandun/Texts/Rechtsfilosofie/RFgent-0.htm,

Ook in Engeland wilden de vorsten graag absoluut regeren, maar het parlement maakte dit onmogelijk.

http://www.scholieren.com/samenvatting/35165

Combinatiemogelijkheden


met substantief


  • een absolute vorst
  • een absoluut vorst

Ook de absolute vorsten moesten terdege rekening houden met allerlei feitelijke factoren, en talloze compromissen sluiten. Met moderne maatstaven gemeten was de macht van de absolute vorsten zelfs vrij beperkt. Maar de idee was wel dat, met het oog op de vrijwaring van de vrede, hun macht niet groot genoeg kon zijn. Om die reden hadden zij recht op onbeperkte en onvoorwaardelijke gehoorzaamheid.

http://allserv.rug.ac.be/~frvandun/Texts/Rechtsfilosofie/RFgent-0.htm,

Hoogstens kan men zeggen dat het Nederlandse publiek als geheel enigszins beïnvloed is door een aantal fatsoenlijke gedragsregels die de 'elite' heeft leren cultiveren, een elite van 'regenten' als men wil, maar toch van mensen die zich door een absoluut vorst de wet niet hoefden laten voorschrijven.

Een dag uit het leven van de reuzenkoeskoes, Karel van het Reve,

met werkwoord


  • absoluut regeren

Ook in Engeland wilden de vorsten graag absoluut regeren, maar het parlement maakte dit onmogelijk.

http://www.scholieren.com/samenvatting/35165

absoluut 5.0

(taalkunde algemeen [taal])

(Gezegd van woorden en woordgroepen)
gebruikt zonder gebruikelijke aanvulling; waarbij de aanvulling niet is uitgedrukt, maar wel geïmpliceerd

Algemene voorbeelden


Argumenten vallen om en treden in staat van overbodigheid. Zoiets deed zich bij mij voor toen ik uit de pen van Frits Abrahams las: "Hier bestond de wereld van Wolfsen en Pans niet, hier werd met grote toewijding genoten" (NRC 27-09-07,26). Voor degene die dit leest temidden van een wereld waarin de brandende actualiteit van het Utrechtse burgemeestersreferendum al niet meer herinnerd wordt zij ter geruststelling opgemerkt dat het mij alleen te doen is om dat absolute gebruik van het werkwoord "genieten".

http://janvanbakel.nl/entracte/entra352.htm

In de aanvankelijke vertaling wordt etaxato, van het werkwoord tassô, opgevat in de betekenis 'onderricht geven', 'geboden geven'. Die interpretatie is echter onjuist. Het werkwoord tassô wordt (nagenoeg) nooit absoluut gebruikt in deze betekenis.

http://www.nbv.nl/vertaalaantekeningen/?cid=text.Matt.sec_42

Combinatiemogelijkheden


met substantief


  • absoluut gebruik

Argumenten vallen om en treden in staat van overbodigheid. Zoiets deed zich bij mij voor toen ik uit de pen van Frits Abrahams las: "Hier bestond de wereld van Wolfsen en Pans niet, hier werd met grote toewijding genoten" (NRC 27-09-07,26). Voor degene die dit leest temidden van een wereld waarin de brandende actualiteit van het Utrechtse burgemeestersreferendum al niet meer herinnerd wordt zij ter geruststelling opgemerkt dat het mij alleen te doen is om dat absolute gebruik van het werkwoord "genieten".

http://janvanbakel.nl/entracte/entra352.htm

Absoluut gebruik. Sommige kunnen absoluut gebruikt worden (= zonder complement). Verliezen neutrale betekenis. Suggereert aanwezigheid in hoge mate. Vb.: Dat pak wéégt, zeg!

fkserv.ugent.be/~filologica/fileBrowser.php?fileId=162

Niet-predicerende voegwoordgroep (Hij is groter dan ik) vormt een onderdeel (lid) van een comparatieve uitdrukking, waarvan het eerste lid is groter een comparatief bevat en het tweede lid (dan ik) het semantisch complementerende deel is. (Comparatieven komen in absoluut gebruik ook wel zonder semantisch complement voor).

http://www.dbnl.org/tekst/_taa008196001_01/_taa008196001_01_0024.php

met werkwoord


  • absoluut gebruiken

In de aanvankelijke vertaling wordt etaxato, van het werkwoord tassô, opgevat in de betekenis 'onderricht geven', 'geboden geven'. Die interpretatie is echter onjuist. Het werkwoord tassô wordt (nagenoeg) nooit absoluut gebruikt in deze betekenis.

http://www.nbv.nl/vertaalaantekeningen/?cid=text.Matt.sec_42

absoluut 6.0

niet vermengd; zuiver

Vaste verbindingen


absolute alcohol


  1. nagenoeg zuivere alcohol die niet meer dan 1% water bevat

    Synoniem: pure alcohol; zuivere alcohol

    'Alsjeblieft! Een borrel! Wat zeg ik? Een zee van borrels!' 'Pas maar op!' zei Beichler. 'Het kan wel methylalcohol zijn. Dan worden we blind.' 'Nee.' Gieneman, met zijn ervaring in de zwarte handel, wist beter. Absolute alcohol is natuurlijke alcohol. Als we dat verdunnen, tot vijfendertig procent bij voorbeeld, kun je dat gerust drinken.'

    Met voorbedachten rade, Henri Knap,

absoluut 7.0

(Minder gebruikelijk dan abstract.)

(Gezegd van kunst of een kunsttak)
niet verwijzend naar iets buiten de kunst of het kunstwerk; abstract

Algemene voorbeelden


Rosita vertelt over Moravia, die zei dat kunst absoluut is en met niets te maken heeft. Kunst is alleen zichzelf. Maar Moravia zei ook: 'Dat betekent niet dat ik als kunstenaar werkeloos mag toekijken bij een misstand.'

Het leukste jaar uit de geschiedenis van de mensheid, Ronald Giphart,

In de beginjaren van de abstracte kunst, vroeg in de twintigste eeuw, werd als alternatief wel de term absolute kunst gebruikt. Die beklijfde niet, maar op Brancusi en Judd is ze bij uitstek van toepassing.

http://www.volkskrant.nl/vk/nl/2844/Archief/archief/article/detail/711607/2004/03/18/Absolute-kunst.dhtml

Combinatiemogelijkheden


met substantief


  • absolute film
  • absolute kunst
  • absolute muziek

Je kunt die betekenis ook leggen in de schoonheid van een absolute film, die zich radicaal, compromisloos en wreed gedraagt tegenover de toeschouwer. Die film biedt nauwelijks een verhaal, minimaal drama en een deprimerende stemming. Het is ook filmkunst die geselt en fleemt, die troost biedt door het feit dat hij bestaat. Vive l'amour is een grote film, een van de belangrijkste van dit seizoen. Meer dan de inhoud, die weinig meer voorstelt dan de constatering dat het steeds moeilijker wordt ergens bij te horen of zelfs maar te weten wie je bent, ontroert de vorm van Vive l'amour, een ijzige observatie van gebaren en geluiden, die zo uit het onderbewustzijn lijken te komen, als in Bergmans De grote stilte of Antonioni's La notte.

NRC,

In de beginjaren van de abstracte kunst, vroeg in de twintigste eeuw, werd als alternatief wel de term absolute kunst gebruikt. Die beklijfde niet, maar op Brancusi en Judd is ze bij uitstek van toepassing.

http://www.volkskrant.nl/vk/nl/2844/Archief/archief/article/detail/711607/2004/03/18/Absolute-kunst.dhtml

Eerst dan duikt het begrip absolute muziek op en wordt de primauteit toegekend aan de zuivere instrumentale muziek, die voorheen als vaag, enkel dienend voor vermaak en dus als tweederangs werd versleten.

De Standaard,

met werkwoord


  • absoluut zijn

Rosita vertelt over Moravia, die zei dat kunst absoluut is en met niets te maken heeft. Kunst is alleen zichzelf. Maar Moravia zei ook: 'Dat betekent niet dat ik als kunstenaar werkeloos mag toekijken bij een misstand.'

Het leukste jaar uit de geschiedenis van de mensheid, Ronald Giphart,

Woordfamilie


Als deel van een afleiding