clown


clown 1.0

afbeelding

Bron: http://beeldengeluidwiki.nl/index.php/Gebruiker:Bvspall
(CC BY-SA 3.0)

artiest die, traditioneel verbonden aan een circus, verkleed, geschminkt en met een gekleurde pruik op grappen maakt voor een publiek; grappen makende circusartiest; grappenmaker; potsenmaker

Semagram


Een clown…

is een artiest; is een persoon

  • [Uiterlijk] draagt prototypisch een grote rode pruik, witte schmink op zijn gezicht met een grote rode mond en een ronde rode neus; draagt prototypisch een ruimvallend, kleurrijk pak en te grote schoenen
  • [Geslacht] is een man of een vrouw
  • [Gedrag] gedraagt zich dwaas, komisch, lachwekkend; gedraagt zich als een hansworst, een kluns, een klungel
  • [Oorzaak, reden of aanleiding] oefent zijn functie uit voor zijn beroep

Algemene voorbeelden


Laat de televisie eens uit en ga naar zo'n ouderwets circus. In de rood-witte tent van Circus Belli is een spectaculair programma te zien met olifanten, paarden en kamelen, en natuurlijk zijn er trapezewerkers en een clown.

NRC,

Als je een verjaardagsfeestje voor je kind geeft en je wilt daarbij een clown hebben, dan kan dat via ons.

Nederlands Dagblad,

Niemand weet wie de pogostok heeft uitgevonden of waarom hij zo heet. Maar hij bestond al in het jaar 1921, want toen gaf Charlie Chaplin, je weet wel die keurige clown met die wandelstok, aan alle kinderen van zijn oude school een pogo kado.

NRC,

"Achteraf is het misschien niet zo verrassend dat ik clown ben geworden. Als kind noemden ooms en tantes mij al clowntje, maar ik begreep dat niet omdat ik vaak verdrietig was. Maar eigenlijk is juist de combinatie van vrolijk en melancholisch zijn het wezen van een clown. Het is niet een kwestie van gekke bekken trekken en kunstjes doen. Je moet juist dicht bij jezelf staan en alles loslaten, onbevangen naar de dingen kijken."

De Limburger,

Combinatiemogelijkheden


als object bij een werkwoord


  • de clown spelen

Toen hij nog een kleuter was, vertelt zijn vader, viel hij eens zo hard tijdens een optreden dat hij erg bloedde. Zijn vader wilde hem toen het liefst naar bed brengen, maar Anton en de circusdirecteur zeiden dat hij zijn mond moest houden. En een paar uur later stond Anton gewoon weer de clown te spelen in de volgende voorstelling.

NRC,

Politiekers lopen over naar andere partijen meer dan ooit. Elke politicus wil zijn hachje redden en zijn naam hoog houden. Maar uiteindelijk verliezen ze hun gezicht en maken ze zich belachelijk, zoals een acrobaat die zich herkleedt om in een volgende act de clown te spelen.

http://www.aalst.be/carnaval/

met koppelwerkwoord


  • clown worden

"Achteraf is het misschien niet zo verrassend dat ik clown ben geworden. Als kind noemden ooms en tantes mij al clowntje, maar ik begreep dat niet omdat ik vaak verdrietig was. Maar eigenlijk is juist de combinatie van vrolijk en melancholisch zijn het wezen van een clown."

De Limburger,

met adjectief ervoor


  • een dikke clown
  • een dunne clown
  • een vrolijke clown
  • dolle clowns
  • dwaze clowns
  • leuke clowns

'Ik vind die dikke clown het leukste,' zei ze. 'Die struikelt elke keer.' Ook op dat moment viel hij weer over het uitgestoken been van de dunne clown.

Blauwbaard, Pauline Slot,

Op het Kerkplein stonden enkele antieke benzinemotoren ambachtelijk te pruttelen. Een vrolijke clown schminkte kindergezichtjes. De Vrienden van de Stichting hebben er kortom alles aan gedaan om van de elfde draaiorgelmanifestatie een oergezellig festijn te maken.

Meppeler Courant,

Honderden kinderen waren bij het circus aanwezig, zodat de tent bij de twee voorstellingen nagenoeg tot de laatste plaats bezet was. De kinderen hebben geen spijt van hun bezoek gehad. Van de eerste tot de laatste minuut was het genieten en lachen geblazen. De dwaze dolle clowns en ook de dieren kregen de lachers op hun hand.

Meppeler Courant,

De eerste voorstelling van het circus 'Royal', gisteravond op parkeerterrein Het Vledder, is een succes geworden. Het publiek genoot van de uitgebreide show met tijgers, Afrikaanse olifanten, mooie acrobatiek en vooral zeer leuke clowns.

Meppeler Courant,

met voorzetselgroep


Voorzetsel: met

  • clowns met rode neuzen

De stalknechten, de dompteurs [...], de jongleur, de amazones, de clowns met hun rode neuzen, de muzikanten, de caissières, alles en iedereen trok in een cirkel aan het net, juist op het moment dat hij neergedaald kwam. Hij strekte zijn benen uit, het net boog diep door en daar ging hij weer, de lucht in.

Voorval, Harry Mulisch,

in voorzetselgroep


  • voor clown spelen

Onder begeleiding van Arie Hemmen en een groot aantal vrijwilligers kunnen kinderen kiezen uit een aantal onderdelen, zoals het lopen op grote ballen, balanceren op een ladder, jongleren met ballen. Ze kunnen een nummer met tijgers doen, voor clown spelen of als fakir plaats nemen op een spijkerbed.

Meppeler Courant,

Toen zijn solo was afgelopen speelde Giuseppe voor clown en bleef alle aandacht trekken: hij wiebelde gevaarlijk op zijn stoel, veegde stromen denkbeeldig zweet van zijn gezicht, imiteerde de lijkbleke dirigent en vuurde met gebalde vuisten de muzikanten aan, die zich naar het einde van het stuk repten.

De hemelvaart van Massimo en Lui oog, Oek de Jong,

met eigennaam


  • clown Pipo
  • clowns Pipo en Pipette

Dit jaar waren de Olympische Spelen het centrale thema van het schoolfeest. Zoals elk groot evenement kende de schoololympiade een grootse openingsceremonie. Deze werd verzorgd door de clowns Pipo en Pipette.

http://users.pandora.be/donboscospl/afbeeldingen/LS/schoolfeest.htm,

Toen clown Pipo de vlam ontstak konden de Spelen beginnen.

http://users.pandora.be/donboscospl/afbeeldingen/LS/schoolfeest.htm,

met ander, nevengeschikt substantief


  • acrobaat en clown

Anton Tsjelnokov uit Rusland is negen jaar oud en heeft het allemaal meegemaakt, want hij is een beroemde acrobaat en clown. Sinds zijn vierde treedt op in circussen op de hele wereld, met zijn ouders die ook acrobaat zijn.

NRC,

  • de goochelaar en de clown
  • goochelaar of clown
  • clowns en goochelaars

Na de pauze was er een optreden van twee jonge artiesten uit Balkbrug met een magische show. De goochelaar en de clown amuseerden de aanwezigen.

Meppeler Courant,

Ze bereikten de toppen van de roem. Acht leden van dezelfde familie: drie broers, een schoonzusje, twee zwagers, een neefje en als leider Karl Wallenda. Later is er nog een nichtje in de clan opgenomen, ook met talent, want wie geen kunstenaar was moest maar goochelaar of clown worden.

De koorddanseres en andere herinneringen, Rico Bulthuis,

Voor de kinderen: grime, snuffeltocht en een bezoek aan de grot van Ali-Baba. Een rondje rijden met een gekke fiets op de velodroom van Blankenberge. Bijwonen van een demonstratie garnaalkruien. Straatanimatie met clowns en goochelaars. Deelnemen aan Stranddag 96 kost 120 fr.

De Standaard,

voorafgegaan door als


  • als een clown

Iemand heeft me eens een hoofddeksel uit een carnavalsstoet gegeven, een soort petje waarop een parasol is gemonteerd. Ik zie eruit als een clown met dat ding op mijn kop, maar het is wel gerieflijk.

Vliegen in een spinnenweb, Fernand Auwera,

Vaste verbindingen


de clown uithangen


  1. zich dwaas, komisch, lachwekkend gedragen; zich gedragen als een clown

    Voor de Wimbledon-kampioen is het centre court zijn theater. Daar kan hij de clown uithangen, het publiek bespelen, inspiratie zuigen uit de bezoekers die niet alleen komen voor zijn razendsnel genomen returns en passeerslagen, maar ook voor zijn gekoketteer met Barbara Streisand.

    NRC,

    Kinderen die met leren geen succes ervaren, reageren vaak heel verschillend: ze gaan zich aanstellen, de clown uithangen, verliezen hun zelfvertrouwen ("Ik kan niks"), worden opstandig, agressief of trekken zich terug.

    http://www.gezondheid.be/index.cfm?fuseaction=artperrub=39

    Goudsmit hoeft niet per se bandleider te zijn. De afgelopen jaren speelde hij met evenveel plezier met bijvoorbeeld trompettist Eric Vloeimans, trombonist Wolter Wierbos of The New Cool Collective van saxofonist Benjamin Herman. "Dat is ook best een luxepositie. Ik ontvang dan misschien niet de credits na een optreden. Maar ik hoef me ook geen zorgen te maken over recensies, cd-verkoop of planning van de tournee. Ondertussen heb ik altijd het gevoel dat het míjn band is, met wie ik ook optreedt [...]. Ik hang meestal een beetje de clown uit, die met andermans materiaal aan de haal gaat. Tegelijk ben ik een rustfactor, omdat ik een herkenbare aanpak heb."

    Dagblad van het Noorden,

Woordfamilie


Als deel van een afleiding


Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


  • ballonclown
  • ballonnenclown
  • circusclown
  • crimiclown
  • filmclown
  • gooi-en-smijtclown
  • honkbalclown
  • kerstmarktclown
  • kinderclown
  • marktclown
  • mimeclown
  • pleisterclown
  • repriseclown
  • revueclown
  • ritueelclown
  • rouwclown
  • schminkclown
  • volksclown

Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


  • clowncapriolen
  • clownoptreden
  • clownperformance
  • clownpopje
  • clownsact
  • clownsattribuut
  • clownsbroek
  • clownschmink
  • clownscursus
  • clownsdag
  • clownsduo
  • clownseczeem
  • clownsfestival
  • clownsfiguur
  • clownsfratsen
  • clownsgelaat
  • clownsgezicht
  • clownsgroep
  • clownskop
  • clownskostuum
  • clownsletters
  • clownslippen
  • clownsmasker
  • clownsmond
  • clownsneigingen
  • clownsneus
  • clownsnummer
  • clownspak
  • clownsproject
  • clownspruik
  • clownsreprise
  • clownsrol
  • clownsschoenen
  • clownsspel
  • clownstrio
  • clownsvak
  • clownsverkiezing
  • clownsvink
  • clownsvoorstelling
  • clownswerk
  • clownsworkshop
  • clownsziel
  • clownvis
  • clown-zijn

Overige woordfamilieleden


clown 1.1

voorstelling van een clown

Semagram


Een clown…

is een voorstelling

      Algemene voorbeelden


      Teken een clown op papier. Waar zijn neus moet zitten maak je een groot stuk klittenband. De kinderen moeten proberen een balletje (van de andere helft van het klittenband) zo op de clown te gooien dat hij een mooie neus krijgt.

      http://www.vanharte.nl/kids_fst_carnavalsfeest.htm

      Combinatiemogelijkheden


      in voorzetselgroep


      • een poster van een clown

      Aan de muur van de slaapkamer van mijn vriendje Gijs, hing een poster van een clown. Zonder het toentertijd te durven zeggen was die clown de reden dat ik niet meer bij Gijs wilde spelen. Dertig jaar later zag ik het originele schilderij van die poster. Op een Picasso tentoonstelling. Mijn smaak niet, dat akelige kunstwerk.

      http://www.allesoverutrecht.nl/opinieutrecht/2008/april/Clownvrees__(2008-04-04).php,

      Woordfamilie


      Als deel van een afleiding


      • clowntje

      clown 2.0

      iemand die zich in enig opzicht als een clown gedraagt; iemand die zich clownesk, dwaas gedraagt; iemand die zich aanstelt; aansteller

      Betekenisbetrekking


      metafoor
      Betrokken betekenissen1.0 : 2.0

      Semagram


      Een clown…

      is een persoon

          Algemene voorbeelden


          Het meest unieke aan Lanoye is wellicht dat hij - de schrijver, de clown, de man van de gimmicks, gadgets en de literaire fratsen - erin is geslaagd om werkelijke politieke invloed uit te oefenen.

          De Standaard,

          Ik heb Gonda nooit levendiger geweten dan vlakbij haar dood [...]. Ze wou alles weten. Françoise babbelde en babbelde. De clown van de klas. Gonda was haar uitgelaten publiek. Ze lachte klaterend. Ik lachte mee. Om flauwe, geforceerde grappen.

          Koud, Geertrui Daem,

          Combinatiemogelijkheden


          voorafgegaan door als


          • als een clown

          Zijn befaamde buikschuiver na een doelpunt zullen de toeschouwers niet kunnen bewonderen. "Die doe ik niet meer", zegt Van Hooijdonk resoluut. "Die manier van juichen hoort bij NAC. Ik heb er veel aandacht door gekregen. Veel spelers gingen me nadoen. Dat was best leuk. Maar het werd te extreem. Ik moet uitkijken dat ik niet als een clown in plaats van als een voetballer wordt gezien.

          NRC,

          Woordfamilie


          Als deel van een afleiding


          • clowntje

          Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


          • clownsfiguur

          clown 3.0

          iemand die voor zijn beroep of als vrijwilliger persoonlijk contact maakt met volwassenen en/of kinderen bij emotioneel beladen gelegenheden, zoals een ziekenhuisverblijf of uitvaart, met het doel steun en troost te bieden; contactclown; rouwclown; ritueelclown

          Semagram


          Een clown…

          is een artiest; is een persoon

          • [Activiteit of handeling] maakt persoonlijk contact met volwassenen en/of kinderen bij emotioneel beladen gelegenheden, zoals een ziekenhuisverblijf of uitvaart
          • [Motief] probeert steun en troost te bieden

            Combinatiemogelijkheden


            met koppelwerkwoord


            • clown zijn

            Roelof van Wijngaarden is clown, maar geen gewone. Hij is rouwclown. De rouwclown loopt gebukt en heeft een oud koffertje in de hand. Spreken doet hij niet. Hij kijkt passanten alleen maar verwonderd aan. De rouwclown gaat op dezelfde wijze te werk als de cliniclown: met respect, zonder mensen voor gek te zetten. Even schrikken.

            http://pages.vpro.nl/programma/bieslog/,

            Woordfamilie


            Als deel van een afleiding


            • clowntje

            Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


            clown 3.1

            clown die in een ziekenhuis contact maakt met zieke kinderen, met het doel troost en afleiding te bieden; cliniclown

            Betekenisbetrekking


            specialisering
            Betrokken betekenissen3.0 : 3.1

            Semagram


            Een cliniclown…

            is een artiest; is een persoon

            • [Activiteit of handeling] maakt in een ziekenhuis contact met zieke kinderen
            • [Motief] probeert troost en afleiding te bieden

              Combinatiemogelijkheden


              met voorzetselgroep


              Voorzetsel: met

              • de clown met het oranje haar

              Drie dagen later werd hij dood aangetroffen in zijn hotelkamer. Iemand had hem moeten vertellen dat de heroïne in Nederland veel zuiverder is dan die in Duitsland. 'Hij is al de vierde dit jaar,' zeiden ze bij de politie. Longemfyseem! Suikerziekte! Laten we de dingen vooral niet bij hun naam noemen, dacht Sophie. Laten we ons verschuilen achter woorden, achter leugens, achter eufemismen, achter achteloos uitgesproken geruststellingen. Ze koelde haar woede op de clown met het oranje haar.

              Lisa's adem, Karel Glastra van Loon,