ellips


ellips 1.0

afbeelding

Bron: Tosha
(Publiek domein)

(wiskunde)

gesloten vlakke kromme waarvan voor ieder punt de som van de afstanden tot twee erbinnen gelegen vaste punten, de brandpunten, gelijk is

Semagram


Een ellips…

is een lijn

  • [Dimensie] ligt in een vlak
  • [Vorm] is een kromme
  • [Positie] bevindt zich in een zodanige positie ten opzichte van de twee erbinnen gelegen brandpunten dat de som van de afstanden tussen elk willekeurig punt op de kromme en de twee brandpunten dezelfde is
  • [Eigenschap of hoedanigheid algemeen] is gesloten

Algemene voorbeelden


Elliptische krommen zijn geen ellipsen maar derdegraads krommen. Ze danken hun naam aan het feit dat ze voor het eerst opdoken bij de studie van elliptische integralen, dat wil zeggen integralen waarmee men de omtrek van een ellips kan berekenen. Elliptische krommen staan al heel lang in het centrum van de wiskundige belangstelling: een recente toepassing ervan vinden we bijvoorbeeld in de coderingstheorie, waar ze gebruikt worden om foutenherstellende codes te construeren.

NRC,

Woordfamilie


Als deel van een afleiding


  • ellipsachtig
  • ellipsoïde

Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


  • halfellips

Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


Overige woordfamilieleden


  • elliptisch

ellips 1.1

vorm die op het oog een wiskundige ellips lijkt, maar dat niet noodzakelijk ook is, zoals bv. de baan van de planeten om de zon

Betekenisbetrekking


generalisering
Betrokken betekenissen1.0 : 1.1

Algemene voorbeelden


Toen ze in de open ruimte uitmondden [...], stoven de nog mooi gestreepte biggetjes in alle richtingen uit mekaar [...]. De kleintjes stormden in cirkels en ellipsen rond, over water en takken heen, in een warrelende beweging in mijn richting.

De ark en de ratten, Erik Van Ruysbeek,

Waarom is de afstand waarop Mars de Aarde passeert iedere keer verschillend? Het antwoord heeft te maken met de excentrische baan van de Rode Planeet. In tegenstelling tot de Aarde, die in een vrijwel cirkelvormige baan om de Zon draait, heeft de baan van Mars de vorm van een ellips. Tijdens het zogenaamde perihelion, bedraagt de afstand tussen de planeet en de zon 207 miljoen kilometer, tijdens het aphelion, als Mars op zijn verste punt is ten opzichte van onze ster, bedraagt die afstand 249 miljoen kilometer.

http://www.marssociety.nl/oppositie.php,

Woordfamilie


Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


  • ellipsbaan

ellips 2.0

(taal- en letterkunde overig [taal])

zinsconstructie, waarin een of meer zinsdelen niet zijn uitgedrukt

Semagram


Een ellips…

is een zin

  • [Bouw] heeft een constructie waaruit een of meerdere zinsdelen weggelaten zijn
  • [Werking of functionering] doet de hoorder of lezer de ontbrekende zinsdelen zelf in gedachten aanvullen

    Algemene voorbeelden


    Van Leeuwens stijl is meestal hortend en stotend. Ze maakt veel gebruik van de ellips en van de staccato telegramstijl, met weinig interpunctie, waardoor veel van haar verzen een verstopte indruk maken. De eenheid van poëzie is hier niet het gedicht en ook niet de strofe, zelfs niet de zin, maar het woord.

    NRC,

    ellips 3.0

    citaat waaruit een gedeelte van de tekst weggelaten is en vervangen door puntjes tussen bijbelhaken

    Betekenisbetrekking


    metafoor
    Betrokken betekenissen2.0 : 3.0

    Semagram


    Een ellips…

    is een citaat

    • [Onstoffelijke inhoud] mist een gedeelte van de geciteerde tekst, en bevat op die plaats puntjes tussen bijbelhaken

      Algemene voorbeelden


      Ellipsen vormen een eerste uitzondering op de regel dat het citaat volledig moet overeenstemmen met de originele tekst. Een ellips is het weglaten in het citaat van een gedeelte van de originele tekst, en het vervangen van het weggelaten tekstgedeelte door een beletselteken: ... Het beletselteken vervangt een tekstgedeelte, en wordt dus altijd binnen de aanhalingstekens geplaatst. Wanneer in de originele tekst onmiddellijk vóór het tekstgedeelte (woord, zinsgedeelte of zin) dat in het citaat wordt weggelaten een leesteken staat, plaatst men in het citaat dat leesteken onmiddellijk vóór het beletselteken.

      http://www.flwi.ugent.be/philosophy/encyclopedie/deel_3.htm