piet/Piet


A - Als eigennaam

Piet 1.0

voornaam voor mannen

Vaste verbindingen


Jan, Piet en Klaas


  1. de man in de straat; de gewone mensen

    We kennen nu de opvattingen van Jan, Piet en Klaas, maar zijn ze ons er dierbaarder om geworden? Welnee.

    Het verschil met anderen, J.L. Heldring,

voor Piet Snot staan


  1. Vormvariant: er voor Piet Snot bij staan; er voor Piet Snot bij zitten

    in een gegeven situatie ondervinden dat er met je geen rekening gehouden wordt

    Synoniem: er voor spek en bonen bij staan

    Maar iets had hij moeten zeggen of doen, omdat het zwaartepunt van de film op een heel rare plaats komt te liggen, nu hij er alleen maar bij staat voor Piet Snot.

    Ik draag geen helm met vederbos, W.F. Hermans,

    Een schooljuf wilde weten waar ik voor kwam, ik moest haar het hele verhaal vertellen, de ogen achter de brilleglazen bleven koeltjes registreren, met diezelfde ogen keek ze naar de kan, ik voelde me zowaar voor Piet Snot staan.

    Berthold 1200, Paul Koeck,

iemand behandelen als Piet Snot


  1. iemand onwaardig behandelen, zonder rekening te houden met wat hij zegt, doet of wenst

    Wat stoort de burger? Dat de burgemeester van Zichem ook in het parlement zit? Dat de schepen van Sint-Niklaas ook voorzitter is van een intercommunale? Neen. Wat hem stoort is dat hij eindeloos moet wachten op een bouwvergunning. En dat hij vier jaar moet wachten op een uitspraak van het gerecht als hij bestolen is. En dat magistraten hem dan nog behandelen als Piet Snot.

    De Standaard,

werken voor Piet Snot


  1. werken zonder dat het iets opbrengt

    Je werkte voor Piet Snot, je boerde louter voor de vernietiging.

    NRC,

    En dat magistraten hem dan nog behandelen als Piet Snot.

    De Standaard,

Piet 1.1

voornaam van de zwarte knecht van Sinterklaas; Zwarte Piet
Regelmatig in het meervoud gebruikt, omdat Sinterklaas vaak over meerdere zwarte knechten beschikt, maar steeds met de status van eigennaam.

Semagram


Piet…

is een persoon

      Hoofdsemagram: 1.0 - knecht van Sinterklaas


      Algemene voorbeelden


      Ze gingen naar binnen, en achter hen aan ook de Pieten en wat andere mensen onder wie de dame die Sinterklaas bij de boot ontvangen had.

      Het wil nog maar niet zomeren, Hannes Meinkema,

      Als hulp van Sinterklaas diende Piet ook als afschrikwekkende tegenhanger van de Sint: stoute kinderen kregen met de roe of werden meegenomen ijn de zak.

      http://www.africaserver.nl/wozow/tentoonstelling/index.html

      Er zijn heel veel Pieten, en die wonen allemaal met Sint Nicolaas in zijn paleis in Spanje.

      http://www.sintnicolaas.org/

      We kunnen u wijsmaken dat Sinterklaas nooit oud wordt en dat Piet zo zwart ziet omdat hij zich altijd door schoorstenen moet murwen.

      http://www.kinderenwebhotel.be/godsdienst/sinterklaas.htm

      De Pieten meerden de stoomboot, die uit Spanje kwam gevaren, af aan de steiger bij de Graanmarkt.

      De Telegraaf,

      Combinatiemogelijkheden


      met ander, nevengeschikt substantief


      • Sint en Piet
      • Sint Nicolaas en zijn Pieten
      • Sint en zijn Pieten
      • Sinterklaas en zijn Pieten

      Niet het feest van de op het vasteland bekende Sint en Piet, maar een eigen feest met gemaskerde mannen.

      http://www.stichtingtoverbal.nl/nl/artikelen/folklore/sundrums/

      Tijdens het St. Nicolaasfeest zullen de kinderen en Hans er natuurlijk voor zorgen dat St. Nicolaas en zijn pieten wel langs zullen komen, want de kinderen en Hans zullen luidkeels zingen zodat St. Nicolaas en zijn pieten niet kunnen zeggen dat zij niets gehoord hebben.

      http://www.jokemiko.nl/frame.html

      Warm onthaal in Nijeveen van Sint. Sint en zijn pieten zijn zaterdagmiddag aangekomen in Nijeveen.

      Meppeler Courant,

      Woordfamilie


      Als deel van een afleiding


      • pietje

      Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


      Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


      • pietenbroek
      • pietenpak
      • pietenschool
      • pietpop

      Piet 1.2

      vaak gebruikte roepnaam voor een kanarie

      Algemene voorbeelden


      In de auto zit een jongetje. Hij heet Han en hij wordt Hannekes vriendje. Samen beleven ze allerlei avonturen. Ze spelen bruiloftje op zolder, maken de kooi van kanarie Piet schoon en doen de pop in bad. Maar niet alles gaat altijd even goed.

      http://www.debanier.nl/jeugdboeken/han-en-hanneke/

      In de volksmond wordt de kanarie wel kanariepiet of kanarievogel genoemd. Veel kanaries in het Nederlandse taalgebied krijgen dan ook de naam Piet of een naam die hiervan is afgeleid.

      http://www.50plusplein.nl/Lifestyle/art/8473/wel-en-wee-van-de-kanarie

      Wegens verhuizing gratis af te halen; oma's lieve kanarie Piet. Met kooi, spelletjes, voer en schelpenzand. Graag kunt u eerst ter bezichtiging voorbij komen.

      http://denbosch.locanto.nl/ID_109852017/Gratis-af-te-halen-onze-lieve-kanarie-wegens-verhuizing.html

      Het is ook mogelijk dat men in deze streken, waar wonderen van de moderne techniek nog niet geheel zijn doorgedrongen, het geluid van een bieper niet kent, en licht verwart met het gefluit van Piet, de kanariepiet.

      De Standaard,

      Woordfamilie


      Als deel van een afleiding


      • pietje

      Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


      Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


      • pietevogeltje

      B - Als soortnaam

      piet 1.0

      mannelijke persoon, meestal met de idee dat het gaat om iemand die in het ene of andere opzicht gewichtig is of die dat van zichzelf vindt
      Steeds in combinatie met een attributief adjectief.

      Semagram


      Een piet…

      is een persoon

      • [Eigenschap of hoedanigheid algemeen] is meestal in het ene of andere opzicht belangrijk of vindt van zichzelf dat hij dat is; kan ook een heel gewoon iemand zijn
      • [Geslacht] is doorgaans een man; is doorgaans van het mannelijke geslacht

        Combinatiemogelijkheden


        met adjectief ervoor


        • een geduchte piet
        • een officiële piet
        • een rijke piet

        De doctor vindt zich een geduchte piet, want 'gewone', ongeëmancipeerde mannen, die niet genieten van de alleenvertoningskuren van een feministische echtgenote, moeten immers wachten tot zoonlief oud genoeg is om een partijtje met hem te voetballen.

        Averechts, Gerrit Komrij,

        Taiwan geeft schuilkelder toch maar een likje verf. Onder het museum met schatten die de verslagen Nationalisten in 1949 uit China meebrachten, krijgt de schuilkelder voor officiële pieten een likje verf.

        De Standaard,

        Katrien (7 jaar): Ik wil later duizend frank verdienen omdat ik niet zo'n rijke piet wil worden.

        De Standaard,

        Vaste verbindingen


        een hele piet


        1. een belangrijk iemand

          Mocht ik dan al een hele piet zijn aan de verkoopzijde van een toonbank, wanneer ik me tussen de wachtende klanten moest scharen zakte me de lust in de doodmoeie voeten.

          Heeresma helemaal, Heere Heeresma,

          Een hele piet voelde Guignard zich worden, wanneer pa zoiets uitflapte.

          De verdwazing, Andreas Roels,

        een hoge piet


        1. iemand met een hoge functie in de maatschappij

          Ik ben bij de gouverneur te biechten moeten komen. De leden van de bestendige deputatie waren er ook. En drie hoge pieten van het ministerie van Landsverdediging! Jongen, je kunt je niet voorstellen wat ik heb moeten aanhoren.

          Requiem voor de geitenmelker, Robin Hannelore,

          Want heeft Irène hem aan tafel niet gesuggereerd dat ze vaag een relatie had met een hoge piet, die helaas gehuwd was en drie kinderen had?

          De maquette: verslag, Jean Pierre Van Rossem,

          Na haar bezoek aan de pastoor haalde mijn moeder een schrijven te voorschijn, dat mijn vader bij zijn terugkeer uit Indië door een hoge piet ter hand gesteld had gekregen.

          De tandeloze tijd. Dl. 1: Vallende ouders, A.F.Th. van der Heijden,

        een saaie piet


        1. een saaie man

          Dacht je dat ik niet wist wat voor een saaie piet hij is?

          Alle families zijn psychotisch, Douglas Coupland,

          De vrouwen wuifden hun mannen weg als saaie pieten die alleen maar over hun zaken en golfen konden praten.

          Na de siësta, Paul Koeck,

          De man, die Frangois Seunekindt heette, beweerde dat zijn broer door de AA helemaal mismeesterd was, in die zin dat hij vroeger kon beschouwd worden als de plezantste kerel die je je kon voorstellen, maar sinds hij door de AA was behandeld een saaie piet was geworden die op feestjes altijd al om een uur of elf naar huis ging.

          Uitgeverij Guggenheimer, Herman Brusselmans,

        Woordfamilie


        Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


        • CIA-piet
        • keukenpiet
        • zeurpiet
        • zielenpiet

        piet 2.0

        ((vooral) in België)

        mannelijk lid; penis

        Semagram


        Een piet…

        is een lichaamsdeel

            Hoofdsemagram: penis


            Algemene voorbeelden


            Mannen hebben een piet en vrouwen een vergiet.

            Herinneringen aan moeder aarde, Johan Tykens,

            'Zoiets maakt ge uzelf maar wijs, misschien omdat uw piet te klein is of omdat ge niet durft beginnen aan de eerste keer met een griet.'

            Het blije lijden, Alex Rosseels,

            Naar eigen zeggen besefte hij opnieuw dat hij een piet had en dan nog wel een piet waarover hij niet meer uitgepraat raakte.

            Dwarskijker, Rudy Vandendaele,

            Vaste verbindingen


            een stijve piet


            1. een erectie

              Arno Gras kàn niets meer met een vrouw. Wil echter vooralsnog geen afstand doen van het imago van de charmeur, die hij gebleven is. Daarom moet hij wel zijn toevlucht nemen tot mooipraterij, tot valse beloften, tot touchante cadeautjes, tot een overdreven opschepperij met fijne wijntjes en aperitiefjes, tot onnozele barbecue-prestaties. Geen stijve piet, maar keukenpiet! Dààrom heeft hij die witte bikini voor Nicole gekocht. Om haar te verplichten op het strand te zonnebaden, terwijl zij hoopte op een kamer van een paar uur.

              Gras, Clem Schouwenaars,

            Woordfamilie


            Als deel van een afleiding


            • pietje

            piet 3.0

            als vogelbenaming in de verbinding bonte piet

            Vaste verbindingen


            bonte piet


            1. middelgrote watervogel met een lange, spitse, oranje of rode snavel, die tot de steltloperachtigen behoort en een verenkleed heeft zoals een ekster met een zwarte kop en rug en een witte borst en buik; scholekster

              Synoniem: scholekster

              Semagram


              Een bonte piet…

              is een vogel; is een dier

                  Wetenschappelijke naam: Haematopus ostralegus

                  RijkAnimalia; Dieren
                  StamChordata; Chordadieren
                  KlasseAves; Vogels
                  OrdeCharadriiformes; Steltloperachtigen
                  FamilieHaematopodidae; Scholeksters
                  GeslachtHaematopus
                  SoortHaematopus ostralegus

                  De naam Bonte Piet hebben ze vooral te danken aan het luide "tepïet" dat de hele dag te horen is. In het voorjaar keren scholeksters in groepen terug naar hun broedgebied, waar ze zich dan in paren opsplitsen, met elk hun eigen territorium.

                  http://www.beesies.nl/animals/scholekster.htm

                  Ook al dankt de steltloper de naam Bonte Piet aan zijn geroep, hij is beter bekend als Scholekster. Biologen en vogelaars noemen hem Haematopus Ostralegus.

                  http://marijkevankampen.wordpress.com/2011/03/01/bonte-piet/,

                Woordfamilie


                Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


                • stookpiet

                piet 4.0

                in de verbinding als de pieten

                Vaste verbindingen


                als de pieten


                1. in de hoogste mate; volstrekt; absoluut
                  Voorafgegaan door zo en een adjectief.

                  Nee, nee, jawel, dat denk je, maar je vergist je hoor, ik ben zo hetero als de pieten.

                  Een soort Engeland, Robert Anker,