pruim


pruim 1.0

afhankelijk van de variëteit donkerrode of paarsblauwe steenvrucht met sappig vruchtvlees, een kleine harde pit en een gladde schil, afkomstig van de pruimenboom, die vers als fruit wordt gegeten, of wordt verwerkt in o.a. jam en compote

Semagram


Een pruim…

is een vrucht; is een plantendeel; is voedsel

  • [Kleur] is in de regel donkerrood of paarsblauw, maar er bestaat ook een groene en een gele variëteit
  • [Smaak] smaakt halfzuur tot zoet
  • [Vorm] is rond of ovaal
  • [Deel] heeft sappig vruchtvlees en in de kern een harde, niet-eetbare pit; hangt aan een kort, houtachtig steeltje
  • [Soort] is een steenvrucht
  • [Functie] wordt gegeten als fruit; is voedsel
  • [Herkomst of oorsprong] is de vrucht van een pruimenboom
  • [Eigenschap of hoedanigheid algemeen] is rijk aan vezels
  • [Behandeling of bewerking] wordt voor culinair gebruik ook wel gedroogd of geweld
  • [Gebruikswijze] wordt vers geconsumeerd; wordt gebruikt in jam en compote; wordt verwerkt in sauzen

Algemene voorbeelden


Half-zuur fruit: appel, peer, perzik, kers, druif, abrikoos, nectarine, pruim en dergelijke.

http://www.vroling.be

Als ik goed ben ingelicht is een pruim eerst een bloesempje. En die zijn er dus niet. Aan allebei de bomen niet. Ja, misschien een enkel bloemetje bovenin, maar meer dan drie heb ik er niet geteld. Geen pruimen dus dit jaar van mijn tot nu toe meest gulle bomen.

http://home.hccnet.nl/g.e.water/anneke/zomaar_een_dag2001.htm,

Bekende pruimsoorten zijn de paarsrode Opal en de gele Reine Victoria en Reine Claude. Let er bij het kopen van pruimen op dat de vruchten glanzen en stevig zijn. Zijn de pruimen nog niet helemaal rijp, leg ze dan op de fruitschaal, liefst bij appels. Deze scheiden een stof af die rijping bevordert.

http://www.hollandsepot.dordt.nl/producten/producten.htm

Waar ik me wel zorgen om maak zijn mijn 2 pruimenbomen. Drie zomers lang hebben ze mij versteld doen staan van de hoeveelheid pruimen die eraan groeiden. Dagen ben ik bezig geweest met het verzamelen van lege potten om de jam erin kwijt te kunnen, die zelfs na overvloedig pruimen zo opeten toch nog overbleef.

http://home.hccnet.nl/g.e.water/anneke/zomaar_een_dag2001.htm,

Combinatiemogelijkheden


als subject bij een werkwoord


  • rijpen

Pluk alleen de rijpe pruimen, want onrijpe exemplaren rijpen niet verder in de fruitschaal.

De Standaard,

als object bij een werkwoord


  • een pruim eten
  • pruimen halveren
  • pruimen invriezen
  • pruimen ontpitten
  • pruimen plukken
  • pruimen wassen

Een pruim is het smakelijkst om zo te eten, alleen even afwassen onder de kraan.

http://www.degroentenman.nl/

Als ze heel vers zijn, kunnen pruimen heel goed ingevroren worden. Als pruimenmoes: vruchten ontvellen, ontpitten en met een bodempje water tot moes koken met suiker naar smaak. Pruimen wassen, ontpitten, eventueel halveren en verpakken in diepvriesmateriaal.

http://www.degroentenman.nl/

Pluk alleen de rijpe pruimen, want onrijpe exemplaren rijpen niet verder in de fruitschaal.

De Standaard,

in voorzetselgroep


  • konijn met pruimen
  • lamsvlees met pruimen

Tot voor kort was ook in Vlaanderen de Franse keuken dominant. Nu prijken in steeds meer toprestaurants typisch Vlaamse gerechten op de kaart: tomaat met garnalen, konijn met pruimen, stoverij of hutspot.

http://www2.vlaanderen.be/ned/sites/overheid/vlabroch_n/inhoud.htm

Het gebed en de vertelling uit de hadith waren vlekkeloos verlopen. En ook de lunch was smakelijk geweest, tajine van lamsvlees met pruimen. De imam was tevreden over het bezoek.

Minnares van de duivel, Naima el Bezaz,

met adjectief ervoor


  • een blauwe pruim
  • een eivormige pruim
  • een gele pruim
  • een grote pruim
  • een kleine pruim
  • een ovale pruim
  • een purpergele pruim
  • een ronde pruim
  • blauwe pruimen
  • gele pruimen
  • lekkere pruimen
  • rijpe pruimen
  • rode pruimen
  • sappige pruimen

Volgens de voodoo-priest moet een vrouw die maar niet in verwachting raakt over de buik van een zwangere vrouw stappen. Om de vruchtbare sappen uit haar te trekken. Daarna moet ze een maand lang iedere dag een priesterpruim eten. Dat is een kleine gele pruim.

De dag van de jas, Nelleke Zandwijk,

Queen Victoria is een zeer vruchtbare, vrij klein blijvende pruimeboom met hangende takken en purpergele, eivormige pruimen.

De Standaard,

De paarsrode Opal is de eerste pruim die in grote hoeveelheden op de markt verschijnt. Gelijktijdig verschijnt de Sanctus Hubertus op de markt. Een blauwe tamelijk kleine, ovale pruim, die wat lijkt op de daaropvolgende Czar, een kleine blauwe pruim met geelgroen vruchtvlees.

http://www.degroentenman.nl/

Laat in het seizoen komt de Reine Claude d'Althan, een tamelijk grote ronde pruim, roodpaars van kleur: de koningin onder de pruimen.

http://www.degroentenman.nl/

Jefferson en Sainte Catherine zijn variëteiten voor wie graag lekkere gele pruimen oogst.

De Standaard,

Als de pruimen rijp zijn, moeten ze geplukt. Rijpe pruimen kunnen namelijk niet bewaard worden, in tegenstelling met peren en appels. Deze mogen eventueel nog even blijven hangen.

De Standaard,

Hebt u pruimen van verschillende soorten, bijvoorbeeld wat mirabellen, blauwe pruimen, rode pruimen, enzovoort, maar is er te weinig om van een enkele soort jam te maken, maak de pruimen dan schoon, weeg ze en doe verhoudingsgewijs de geleisuiker erbij. Voor 500 gram gemengde pruimen kunt u dus ¼ deciliter water, 375 gram geleisuiker, een zakje vanillesuiker en een (iets kleinere) scheut citroensap nemen.

http://mens-en-gezondheid.infonu.nl/gezonde-voeding/119439-mirabellen-pruimen-inmaken-of-tot-jam-verwerken.html,

Geen pruimen dus dit jaar van mijn tot nu toe meest gulle bomen. Gelukkig heb ik er nog een. Een ander soortje, dat wel, maar minstens even lekker. En die zit wel barstensvol met bloesem. Dus als alles goed gaat, word ik van de zomer toch lekker verwend met sappige pruimen in de fruitschaal.

http://home.hccnet.nl/g.e.water/anneke/zomaar_een_dag2001.htm,

  • sappige pruimen

Geen pruimen dus dit jaar van mijn tot nu toe meest gulle bomen. Gelukkig heb ik er nog een. Een ander soortje, dat wel, maar minstens even lekker. En die zit wel barstensvol met bloesem. Dus als alles goed gaat, word ik van de zomer toch lekker verwend met sappige pruimen in de fruitschaal.

http://home.hccnet.nl/g.e.water/anneke/zomaar_een_dag2001.htm,

met adjectivisch voltooid deelwoord


  • gedroogde pruimen
  • ingemaakte pruimen
  • gewelde pruimen

Simone dronk koffie en kauwde mechanisch op de gedroogde pruimen, die ze at omdat ze aan verstoppingen leed.

Opwaaiende zomerjurken, Oek de Jong,

Ik neem een pot ingemaakte pruimen van de plank en zet die voor mevrouw Ojnicza neer. Hele stukken bruine pruim van vorig jaar drijven daar in hun sap.

Hongarije, Lieve de Boeck (ed.),

Terrine van zalm en zeewolf geserveerd op een mesclun van sla en groene kruiden met een frisse limoen dressing; parelhoender gevuld met een farce van gewelde pruimen geserveerd met een saus van balsamico-azijn en honing; vers fruit van het seizoen geserveerd met verschillende soorten sorbetijs.

http://ssrotterdam.nl/arrangementen/business-cruise-lunch-break/

met ander, nevengeschikt substantief


  • appels, peren, pruimen en perziken
  • kersen, pruimen of abrikozen

Voor de supermarkt van Aart de Kooiker klonterde een stel vrouwen samen. Ze hadden weinig oog voor de kisten met appels, peren, pruimen en perziken, alles eerste kwaliteit en redelijk geprijsd, die Aart die ochtend naar buiten had gesjouwd.

De hangende man, Koos van Zomeren,

Sommige bakkers-banketbakkers vervaardigen zelf hun wafeltjes naar zorgvuldig geheim gehouden recepten, alsmede wafels gevuld met kersen, pruimen of abrikozen.

http://www.obcebdbh.be/export/centre-information/publications/dossiers/es/2001_nl/es-koekjes/part1_nl.html,

Woordfamilie


Als deel van een afleiding


  • pruimen
  • pruimpje

Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


  • bakpruim
  • dadelpruim
  • droogpruim
  • eierpruim
  • kerspruim
  • perzikpruim
  • pissardpruim
  • priesterpruim
  • prijspruim
  • suikerpruim
  • victoriapruim
  • waterpruim
  • wijnpruim
  • zuurpruim

Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


  • pruimenbak
  • pruimenboom
  • pruimenboompje
  • pruimenbrandewijn
  • pruimencompote
  • pruimeneau-de-vie
  • pruimenjam
  • pruimenjenever
  • pruimenkop
  • pruimenlikeur
  • pruimenmarmelade
  • pruimenmoes
  • pruimenmond
  • pruimenmondje
  • pruimenoogst
  • pruimenpaars
  • pruimenpage
  • pruimenpit
  • pruimenpluk
  • pruimensap
  • pruimensaus
  • pruimenseizoen
  • pruimensorbet
  • pruimentaart
  • pruimentijd
  • pruimenvlaai
  • pruimenwijn
  • pruimpaars
  • pruimpit
  • pruimsoort
  • pruimtaart
  • pruimtomaat

Als deel van een samenstellende afleiding


  • pruimkleurig
  • pruimvormig

Overige woordfamilieleden


  • pruimedant

pruim 2.0

boom waaraan pruimen groeien; pruimenboom; pruimelaar

Betekenisbetrekking


metonymie
Betrokken betekenissen1.0 : 2.0

Semagram


Een pruim…

is een boom; is een plant

      RijkPlantae; Planten
      StamEmbryophyta; Landplanten
      KlasseSpermatopsida; Zaadplanten
      OrdeRosales
      FamilieRosaceae; Rozenfamilie
      GeslachtPrunus; Prunus

      Algemene voorbeelden


      Van op de heuvel heb je een mooi zicht op de hoogstamboomgaard met 35 soorten oude variëteiten van peer, pruim, kers en appel.

      http://www.zwvlkoepel.be/klimop2003-1.htm,

      Combinatiemogelijkheden


      als object bij een werkwoord


      • pruimen kweken
      • pruimen snoeien

      Maar heb je het geluk om over een grote tuin te beschikken, dan mag je de kans niet laten voorbij gaan om voor jezelf, en voor de vrienden, pruimen te kweken. Veel snoeiwerk en onderhoud vraagt deze fruitboom niet, al moet je toch enkele belangrijke punten in acht nemen. Pruimelaren zijn spijtig genoeg geen lang leven beschoren.

      De Standaard,

      Als je aan kenners vraagt wanneer ze pruimen moeten snoeien, dan zullen ze je snel antwoorden dat je dat best doet kort na de oogst. Gelijk hebben ze, al heeft dat niets met de knopvorming te maken, maar alles met het gevaar voor infecties van loodglans en bacteriekanker. Het snoeien van de pruimelaar doe je daarom best in het groeiseizoen.

      De Standaard,

      Woordfamilie


      Als deel van een afleiding


      Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


      • cultuurpruim
      • sierpruim

      Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


      pruim 3.0

      genotmiddel dat bestaat uit een pluk tabak waarop iemand kauwt; tabak die gebruikt wordt om te pruimen; pruimtabak

      Semagram


      Een pruim…

      is een genotmiddel

      • [Samenstelling] bestaat uit tabak
      • [Gebruikswijze] wordt op gekauwd; wordt gebruikt om te pruimen

        Algemene voorbeelden


        De man haalde de pruim uit zijn mond, kneep en wachtte tot het vocht de grond had bereikt. 'Als ik niet oppas ga ik zeveren. Vroeger at ik kauwgum, daar kreeg ik een droge mond van, tegenwoordig pruim ik en daar ga ik van kwijlen. Net als die honden, die grote.'

        De vrouwenoppasser, Peter de Zwaan,

        Vloekend en schreeuwend maanden de drijvers de dieren tot spoed, onderwijl het sap van de pruimen uitspugend, hun neus in de mouw snuitend, de snot van hun vingers zwaaiend.

        De Hunnen. Dl. 2: Bevrijding, Jan Cremer,

        Combinatiemogelijkheden


        met adjectief ervoor


        • een droge pruim
        • een natte pruim
        • een verse pruim

        In tegenstelling tot de elegante snuiftabakdozen, waren de doosjes waarin de droge als ook natte pruim bewaard werd, van slechts eenvoudig (niet edel) materiaal en werden even eenvoudig uitgevoerd.

        http://www.tabakshistorie.nl/net-book.php?op=cms&pageid=22&pageid_up=3&nnl=dutch

        Hij pakte met bruine vingers een dot tabak uit het pakje, vergeleek de hoeveelheid met de natte pruim en opende zijn mond. Hij kauwde, spuugde, kauwde. 'Zo is het goed,' zei hij toen hij de straal bruin genoeg vond.

        De vrouwenoppasser, Peter de Zwaan,

        'Wie niet oud wil worden, moet zich jong ophangen! zeggen wij hier!' grijnsde Pelle, ontblootte zijn aangevreten gebit en stopte een verse pruim uit de tabaksdoos in zijn mond.

        De Hunnen. Dl. 2: Bevrijding, Jan Cremer,

        Woordfamilie


        Als deel van een afleiding


        • pruimpje

        Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


        • sirihpruim
        • tabakspruim

        pruim 4.0

        (vulgair)

        vrouwelijk geslachtsdeel; vagina

        Semagram


        Een pruim…

        is een lichaamsdeel

            Hoofdsemagram: vagina


            Algemene voorbeelden


            'Denk je dan echt dat mannen van jou enkel verlangen dat je je tieten, je kont en je pruim laat zien?' 'Natuurlijk, alle mannen denken alleen daaraan. Ze kijken voortdurend in je blouse en onder je rok.'

            De maquette: verslag, Jean Pierre Van Rossem,

            Muts. Doos. Fluit. Scheur. Flamoes. Pruim. Moet u hierom lachen? Niet? En als een hele zaal vol mensen 'kut' roept, vindt u dat misschien grappig? Duidelijk dat ik bij 'De Vagina Monologen' in de verkeerde voorstelling was gevallen.

            http://www.savante.nl/

            Combinatiemogelijkheden


            met adjectief ervoor


            • een blote pruim
            • een overrijpe pruim

            'Zal ik toch maar niet mijn broekje ...' 'Geen sprake van! Dat blijft uit!' 'Maar als je man nu onder mijn rok ...' 'Nou, dat is toch fijn! Kan hij je blote pruim zien!' Beide vrouwen lachten.

            Een hete ijssalon, Heere Heeresma,

            Het spel met die jongen had haar zelf danig opgewonden en nu stond ze voor de spiegel met voor- en achteruitschokkend bekken. Stromen van wellust joegen door haar heen. Haar sex leek nu een overrijpe pruim. Het sap droop tussen haar zware dijen neer.

            Een hete ijssalon, Heere Heeresma,

            met bezittelijk voornaamwoord


            • haar pruim

            We zijn net een beetje gewend geraakt aan haar achterwerk als ze nog een beweging uitvoert. Ze draait zich met haar gezicht naar ons toe en laat haar pruim zien, een donkere spleet in haar onbehaarde schaamheuvel.

            Cherry, Mary Karr,

            Ja, de jonge Olivia is het voor mij helemaal. Ik wou dat ik eens aan haar pruim kon likken.

            De droogte, Herman Brusselmans,

            Vaste verbindingen


            pruimen op sap zetten


            1. (vulgair)
              geslachtsgemeenschap hebben; vrijen

              Synoniem: neuken; vrijen

              Het duo "Koot en Bie" (zoals zij zich in hun begintijd noemden) voegde een stuk of 25 woorden en uitdrukkingen toe aan de Nederlandse taalschat. Ik doe er een ruime greep uit: "vrije jongens", "oudere jongere", "slinks", "krasse knar", "demonstructie", "winterklaar maken" en tenslotte diverse nieuwe synoniemen voor het bedrijven van de liefde: "de pruimen op sap zetten", "bonken", "van wippenstein gaan" en "een partijtje kunstbiljarten".

              http://members.lycos.nl/framenso/col/dw0010.htm,

            Woordfamilie


            Als deel van een afleiding


            • pruimpje