citaat


citaat 1.0

uiting die men schriftelijk of mondeling, meestal letterlijk, als bewijs, getuigenis of voorbeeld aanhaalt; iets wat men citeert; iets wat aangehaald wordt

Semagram


Een citaat…

is een uiting

  • [Functie] wordt gebruikt om iets aan te tonen, te bewijzen, nader toe te lichten, te preciseren of te illustreren
  • [Herkomst of oorsprong] is afkomstig uit bijvoorbeeld boeken, artikelen, liedjes, films e.d.
  • [Gebruikswijze] wordt, in geschreven bronnen, meestal tussen aanhalingstekens gezet en soms gecursiveerd
  • [Medium] wordt meestal schriftelijk geuit, maar soms ook mondeling

Combinatiemogelijkheden


met adjectief ervoor


  • een ander citaat
  • een Engels citaat
  • een prachtig citaat
  • bovenstaand citaat
  • bovenstaande citaten
  • korte citaten
  • klassieke citaten
  • lange citaten
  • Latijnse citaten
  • letterlijke citaten
  • leuke citaten
  • literaire citaten
  • mooie citaten
  • talrijke citaten
  • uitvoerige citaten
  • het laatste citaat

Een ander citaat waarachter men zich vaak verschuilt is het volgende: "De huidige software is zo gebruiksvriendelijk dat we ons dus de moeite kunnen besparen om te leren hoe ICT en software nu eigenlijk echt in mekaar steken."

http://people.mech.kuleuven.ac.be/~bruyninc/ictvisie.html,

Het maakte indruk op mij, deze uiting van hogere teebeschaving, en het Engelse citaat bewees hoe hoog ze me schatte.

De baan van gaan en gissen, Bruno Bartels,

Ik heb een prachtig citaat uit "Philosophy, Psychology and Mysticism" waar Inayat Khan spreekt over het openen van het hart, het zien van de schoonheid, het komen tot God.

http://www.soefi.nl/4publicat/reeks01.htm,

"Terwijl de moskee oorspronkelijk in de eerste plaats een zelforganisatie was die zich expliciet richtte tot de eigen gemeenschap evolueert ze langzaam naar een openstelling naar de omgeving [...]." Hoewel bovenstaand citaat de Marokkaanse Gentse moskeeën typeert is er tegelijkertijd een proces van 'ouverture' naar de buitenwereld op te merken.

http://www.flwi.ugent.be/cie/CIE/kanmaz_mokhless1.htm,

Maar als het boek Rozen en tomaten van Lambiek Berends, waaruit bovenstaande citaten afkomstig zijn, één ding duidelijk maakt, is het dat Amsterdam in de afgelopen honderd jaar zelden géén Schouwburgkwestie heeft gehad.

NRC,

Zo is het anachronistische karakter van de woordenschat te verklaren: behalve authentiek achttiende-eeuwse woorden als schouw voor schoorsteen vinden we moderne, typisch twintigste-eeuwse woorden als opgelaten en mascara. Daarnaast wordt er gegoocheld met mythologie en klassieke citaten. Niet feilloos overigens. Zo schrijft Rosenboom stelselmatig 'in delicto flagrante' in plaats van 'in delicto flagranti' en geeft hij 'zij worstelden maar kwamen niet boven' weer als 'luctaribunt, sed non emersunt', wat volgens een bevriende classica 'luctati sunt, sed on emerserunt' moet zijn.

Sara Block in De Brakke Hond, Sara Block,

Nu al zijn de korte citaten met hun vertaling het lezenswaardigste deel van de hier besproken Europese leesgeschiedenis.

NRC,

Heel wat bladzijden bestaan hoofdzakelijk uit lange citaten in moeilijk en zeer technisch Engels, waarbij de auteur zich beperkt tot het schrijven van bindteksten.

De Standaard,

Hij is een orator, vol Latijnse citaten (zoals Kees van Kooten in zijn creatie van leraar Oude Talen; de leraar Nederlands in dit boek heet De Bie) en een dichter, van het sonnet 'Ivoren wachters van 't maagdarmkanaal' dat hij ter betaling aan een tandarts aanbiedt.

NRC,

Het gesprek met de buitenlandse journalisten werd "on the record" gevoerd; dat wil zeggen dat de uitspraken van de prins geen vertrouwelijk karakter hadden en via de media mochten worden verspreid. Wel was overeengekomen dat daarbij geen letterlijke citaten zouden worden gebruikt.

NRC,

Van de Perre belicht de vriendschap tussen beide coryfeeën en geeft nogal wat leuke citaten.

De Standaard,

Het varieert van persoonlijke bespiegelingen, literaire citaten en politieke commentaren tot gezegdes uit Korea, moppen uit Polen en in machinekamers gevonden graffititeksten. Alles voert echter altijd terug naar dezelfde basis: Sekula's preoccupatie met het havengebied. Al jaren lang reist hij de wereld af om foto's te maken van wat zich in en rondom havens afspeelt en verzamelt hij teksten die daarmee in zijn ogen te maken hebben.

NRC,

Als het maar ergens stond, als ze het maar ergens terugvond. Iets wat dan waarschijnlijk toch zoiets als haar eigen mening was. Dan kon ze dat tenminste verdedigen. Mooie citaten van mensen die veel hadden meegemaakt. Of wetenschappelijk onderzoek. Of de wet. Bijna niets beters dan de wet. Al stond daar niets in over hoe vaak kindjes geknuffeld moesten worden.

De tweede geschiedenis, Loes Wouterson,

Wat mij het meest opviel waren de talrijke citaten uit en verwijzingen naar het werk van Hans van Manen en Bronkhorsts eerdere produkties.

NRC,

Dit boek bevat vele uitvoerige citaten uit nieuwtestamentische en joodse bronnen, steeds met toelichting.

http://www.xs4all.nl/~folkerts/open.html

Omdat vrijplaatsen ruimte bieden voor andersdenkenden en mensen met andere leefwijzen hebben deze plekken, zoals het laatste citaat al aangaf, ook een opvangfunctie voor mensen die moeite hebben zich te handhaven in de samenleving.

http://www.autonoomcentrum.nl/

met adjectivisch voltooid deelwoord


  • een aangehaald citaat
  • een gebruikt citaat
  • een gekozen citaat

In het aangehaalde citaat pleiten zij ervoor in de toekomst het toelatingsbeleid niet enkel te beperken tot de Konventie van Genève.

De Standaard,

Moet ik, met mijn nog niet eens voltooide VWO-opleidinkje, de schrijver Thomése nu gaan vertellen dat naturalisten, waartoe Joyce toch behoort, volledige objectiviteit nastreefden? Hem het al zo vaak gebruikte citaat van de kunstenaar die 'like the God of creation, remains above his handwork, invisible, refined out of existence, indifferent, paring his finger nails' onder de neus wrijven?

NRC,

Het gekozen citaat maakt het verband zichtbaar tussen veranderende opvattingen ten aanzien van onderwijzen en leren en de beroepsuitoefening van de leraar in het onderwijs-leerproces, het primaire proces binnen de school.

http://www.dagvandeleraar.nl/,

met voorzetselgroep


Voorzetsel: uit

  • een citaat uit een artikel
  • een citaat uit een boek
  • een citaat uit een brief
  • een citaat uit een dagboek
  • een citaat uit een film
  • een citaat uit een lied
  • een citaat uit een oratie
  • een citaat uit een rapport
  • een citaat uit een roman
  • een citaat uit de Bijbel
  • een citaat uit de Koran
  • een citaat uit de literatuur
  • citaten uit de Bijbel
  • citaten uit de Koran
  • citaten uit de literatuur
  • citaten uit een werk

'De ervaring die de Nederlandse Spoorwegen heeft opgedaan na het introduceren van pictogrammen heeft geleerd dat het bord met de letters w c het best begrepen wordt,' schrijft Hosman. Maar dit sobere inzicht is blijkbaar nog geen terrein aan het winnen, want ook gemeenten en departementen blijken meer en meer tuk op een merk in plaats van een gespelde naam. Hierbij enkele citaten uit het artikel van Hosman.

Twee eendjes en wat brood, Renate Rubinstein,

Dat is een citaat uit een boek van een stadsgenoot, Jack De Graef.

De Standaard,

Daarbij leek het voornemen van Wethouder Boelens om een zo groot mogelijk draagvlak te creëren voor de planvorming middels het overleg tussen klankbordgroep en de plannenmakers bij het uitblijven van dat Schetsplan wederom niet meer dan een papieren tijger. Het volgende citaat uit een brief van de Belangengroep aan de Commissie Wonen uit oktober 1995 illustreert dit: "Na de introduktiebijeenkomst op 10 juni zijn steeds op het moment, dat plannen gepresenteerd zouden worden de vergaderingen niet doorgegaan.".

http://www.dsdelft.nl/~zpoort/

Citaat uit mijn dagboek. "Als kleine knaap heb ik geleerd dat de mens door God werd geschapen en in het Aards Paradijs mocht leven. Het was geen symbolisch verhaal maar historische werkelijkheid."

Mise-en-scène, Axel Bouts,

De infrastructuur weeft een patroon door de stad, zodat plekken ontstaan waarop het citaat uit de film Fargo: "a lot can happen in the middle of nowhere" van toepassing is.

http://www.fondsbkvb.nl/studiereis/sympo/uitkomst.htm

Zij is zijn Adelaïde, de titel van Beethovens diep melancholische liefdeslied; zijn eerste portrettenreeks van haar doopt hij Dein Bildnis, een citaat uit dat lied.

Kriblijn, Barber van de Pol,

Graag leg ik U het volgende citaat uit een oratie van precies 21 jaar geleden voor: "Het lijkt logisch om voor beenmergtransplantatie patiënten te selecteren die in remissie zijn".

http://www.let.kun.nl/archeologie/publ.htm,

Baden Powell verwijst naar een reeks monsters die getoond worden in het museum van Lahore, en noemt ze illustratief voor het gebruik van dit medicijn bij misdaden in Noord-India. Hij zegt (citaat uit een rapport uit 1863): "De reeks bestaat uit zaadjes van de plant in onbewerkte staat, geroosterd zaad, essence van het zaad, atta (meel) vermengd met gif, dito suiker, dito tabak."

De zonnewijzer, Maarten 't Hart,

Een citaat uit de roman 'In liefdes naam' van Adriaan van der Veen, door de auteur geciteerd in het cultureel supplement van NRC-Handelsblad van 15 december 1978.

Een dag uit het leven van de reuzenkoeskoes, Karel van het Reve,

De muziek klinkt almaar verder weg, alsof zij wordt gedragen door het zich verspreidende gas. "Beter de dood dan een bitter leven, beter eeuwige rust dan voortdurend leed." Dat citaat uit de bijbel heb je in je afscheidsbrief geschreven.

Twee levens, Stefan Brijs,

Gedetineerden en kansarme jongeren worden niet geholpen met citaten uit de koran.

NRC,

Elk van de tien delen van het boek wordt ingeleid met een citaat uit de literatuur over de herinnering. In elk deel wordt er enkele keren van perspectief gewisseld, dat wil zeggen dat de hoofdrolspelers om beurten aan het woord komen.

http://nl.wikipedia.org/wiki/Het_verdwenen_meisje

Citaten uit dit werk staan tussen aanhalingstekens.

http://let.kub.nl/literair/tonvandermeer/tekstbiebtheol.htm,

Voorzetsel: van

  • een citaat van Nietzsche

Je wordt getroffen door een citaat van Nietzsche en je gaat Herwaardering van alle waarden uitspellen en driftig onderstrepen: "Egoïsme is geen principe, maar het enige feit."

De Standaard,

in voorzetselgroep


  • blijken uit een citaat

Maar dat hij zijn ogen niet in zijn zak had, blijkt uit dit citaat: "Ik ben altijd optimistisch geweest, nu is dat moeilijker - ik kan alleen maar zeggen dat ik niet alle hoop heb opgegeven."

NRC,

  • zonder citaat

De vraag is of de joden zich in de Tweede Wereldoorlog min of meer willoos naar de vernietigingskampen hebben laten voeren en zo ja, wat de oorzaken ervan zijn dat het nooit tot een joodse opstand tegen de vernietiging is gekomen. De befaamde pedagoog Bruno Bettelheim, die over dat probleem heeft gepubliceerd wordt, zonder citaat, slechts in het voorbijgaan genoemd als compagnon van de columnist Pam, die een totaal verkeerde visie op dit vraagstuk zou hebben.

NRC,

  • verwijzen naar een citaat

Het tweede doelpunt van Brazilie tegen Nederland blijft de Nederlandse supporters kwellen. Was het nou buitenspel of niet, dat is de kwestie. In deze rubriek dacht ik afgelopen maandag het laatste woord hierover gezegd te hebben door te verwijzen naar een citaat van scheidsrechter Mario van der Ende, zelf ook deelnemer aan het WK.

NRC,

met ander, nevengeschikt substantief


  • citaten en verwijzingen
  • citaten en voetnoten

Het is ongetwijfeld waar dat Wilde enige inspiratie putte uit het 'Oxford Hellenisme', dat hij menigmaal naar de klassieken verwees (en naar de 'Griekse praktijk' van 'embracing to wrestle and wrestling to embrace'), dat hij zelfs repte van de Platoonse idealen als hij seks bedoelde, en dat De Profundis, de aangrijpende overpeinzing die hij schreef tijdens de laatste maanden van zijn gevangenschap, overloopt van citaten en verwijzingen naar antieke figuren en mythen.

NRC,

In dit boek komen geen citaten en voetnoten voor en worden nauwelijks namen van andere auteurs genoemd.

NRC,

Vaste verbindingen


einde citaat


  1. frase waarmee men aangeeft dat een citaat ten einde is

    "Bij de keuze en het toepassen van een bandage moet de huisarts deze beoogde stabiliserende werking voor ogen houden", einde citaat.

    http://home-1.tiscali.nl/~knmg0260/map%20sportmedisch/chronletsel.html

Woordfamilie


Als deel van een afleiding


  • citaatje

Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


  • citaatgebruik
  • citaatgever
  • citaatrecht
  • citaatteken