diligence


diligence 1.0

afbeelding

Bron: PRA
(CC BY-SA 3.0)

(archaïsch)

door een paardenspan getrokken rijtuig, dat op vaste trajecten werd ingezet voor het vervoer van reizigers en post, en voorzien is van een afgesloten zitruimte voor passagiers en van een zitplaats vooraan buiten voor de koetsier; postkoets

Semagram


Een diligence…

is een rijtuig; is een voertuig; is een vervoermiddel

  • [Deel] is voorzien van een afgesloten compartiment voor reizigers en een zitplaats voor een koetsier vooraan, en meestal van bagageruimte boven op het dak
  • [Functie] diende voor het vervoer van personen en post
  • [Tijd] was in gebruik tot in de negentiende eeuw
  • [Eigenschap of hoedanigheid algemeen] is zwaar en log
  • [Kwaliteit] is weinig comfortabel door het gebrek aan goede vering, de lawaaierigheid van de koetswielen en de aanwezigheid van tocht
  • [Gebruikswijze] rijdt op vaste trajecten en vervoert reizigers en post tegen betaling
  • [Waardering] werd gezien als een vervoermiddel zonder standing

Algemene voorbeelden


Toeristen waren er niet zo veel. Het waren meest zakenlieden die naar hier kwamen om hun waren te verkopen [...]. Zij gebruikten Meppel ook als uitgangspunt om verder de provincie in te gaan. Zij deden dat dan met een speciaal gehuurde koets, want vanwege hun standing meenden zij zich niet tussen het gewone volk te kunnen mengen in de trekschuit of diligence.

Meppeler Courant,

Om de geluidsoverlast van de diligences tegen te gaan werd op voorspraak van de invloedrijke bewoners besloten het straatbeeld te verfraaien met een sculptuur en wel met een monumentaal standbeeld dat midden op straat zou worden geplaatst. De omvang van het beeld werd zo bepaald dat de heren zelf er in hun lichte, open calèches precies langs konden, terwijl de zwaardere rijtuigen geen gebruik meer konden maken van deze verkeersader.

Rupert, een bekentenis, Ilja Leonard Pfeijffer,

Combinatiemogelijkheden


als subject bij een werkwoord


  • reizen
  • stoppen

Bij deze café's stopten de diligences en postkoetsen en namen dan brieven en pakjes mee.

Meppeler Courant,

in voorzetselgroep


  • passagiers per diligence vervoeren
  • poststukken per diligence vervoeren

Van Gend Loos heeft een diligencenetwerk dat heel West-Europa omvat [...]. Jan van Gend vervoert per diligence passagiers en poststukken door de zuidelijke Nederlanden. Hij ontmoet Maria Loos [...]. Zij heeft samen met haar broer Petrus ook een diligencebedrijf.

http://www.vgl.nl/

Woordfamilie


Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


  • diligencebedrijf
  • diligencedienst
  • diligencenetwerk