vuurtoren


vuurtoren 1.0

afbeelding

Bron: Dave Skinner
(CC BY-SA 2.0)

afbeelding

Bron: Tom Davidson
(CC BY-NC-SA 2.0)

hoog en smal bouwwerk aan de kust met bovenin een lichtinstallatie waarmee bij nacht aan schepen op zee het signaal wordt gegeven dat ze in de buurt komen van kliffen, zandbanken, verengde doorgangen of havengeulen

Semagram


Een vuurtoren…

is een bouwwerk

  • [Vorm] heeft de vorm van een ranke, hoge toren
  • [Bouw] heeft bovenin een krachtige lichtinstallatie met lampen, spiegels en lenzen, waarmee krachtige stralenbundels gevormd kunnen worden; kan ook voorzien zijn van een misthoorn
  • [Functie] dient om signalen te geven aan schepen, om te waarschuwen dat ze een gevarenzone naderen, zoals kliffen, zandbanken, een vernauwde doorgang of een havengeul
  • [Plaats] bevindt zich aan de kust
  • [Gebruiker] kan bewoond zijn door een vuurtorenwachter

Algemene voorbeelden


Zwijgend gleden met regelmatige tussenpozen de lichtwieken van de vuurtoren langs de buiken van de wolken, een geheimzinnige en spannende wereld.

Het samenzijn, Jan Meyers,

Ze staarde in het donker en zag de lichtbundel van de vuurtoren over zee zwiepen.

Hokwerda's kind, Oek de Jong,

'U mag best weten dat ik de winters hier haat. Als je in november de misthoorn van de vuurtoren hier vlakbij de hele dag hoort loeien dan weet je dat het weer begint. De kou, de donkerte, de sneeuw; het gesjouw met hout.'

Hersenschimmen, J. Bernlef,

Combinatiemogelijkheden


met adjectivisch voltooid deelwoord


  • een bemande vuurtoren

Wie zijn verstand gebruikt, zal inzien dat het vaargebied er zonder bemande vuurtorens een stuk onveiliger op wordt.

http://www.pamvanvliet.nl/waterkampioen/water24bezuinigingwad.htm

Vaste verbindingen


iets zoeken met een vuurtoren


  1. iets zeer intens zoeken

    Ik ken nauwelijks volmaakter gedichten dan Het Gapen en De Reizigers uit jouw ontboezemingsbundel [...]. Al zoek je ze met een vuurtoren, vandaag de dag, je vindt zulke gedichten niet.

    Averechts, Gerrit Komrij,

Woordfamilie


Als deel van een afleiding


  • vuurtorentje

Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


  • Corbièrevuurtoren
  • modelvuurtoren

Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


  • vuurtorendeel
  • vuurtorengedeelte
  • vuurtorenlicht
  • vuurtorenmagneet
  • vuurtorenmodel
  • vuurtorensignaal
  • vuurtorensite
  • vuurtorenstraal
  • vuurtorenwachter
  • vuurtorenzone

vuurtoren 1.1

model dat men door zijn voortreffelijke eigenschappen tot voorbeeld kan nemen; lichtend voorbeeld; baken

Betekenisbetrekking


metafoor
Betrokken betekenissen1.0 : 1.1

Semagram


Een vuurtoren…

is een persoon; is een zaak

      Algemene voorbeelden


      Mohsen Zahran, de directeur van het project, zegt dat de nieuwe Bibliotheca Alexandrina modern en toekomstgericht moet zijn, om de rol van haar voorganger als 'vuurtoren van de wetenschap', zoals de lichttoren van Pharos, over te nemen.

      De Standaard,

      Nu pas valt het me op dat ik onkundig ben van het tijdstip waarop mijn tante Rosa in mijn leven verscheen. Zij is er altijd geweest zoals ze er [...] nooit uit zal verdwijnen zolang ik adem en leef. Geen deus ex machina opgeroepen door mijn instincten, verlangens, behoeften. Zelfs geen mentor wiens betekenis verschrompelt met het verstrijken van de jeugd, maar een mijlpaal, een vuurtoren, een vast baken.

      Het blauwe meisje en de andere kleuren van de verschrikking, Greta Seghers,

      vuurtoren 1.2

      ((vooral) in Nederland)

      voorstelling van een vuurtoren, vooral het voormalige biljet van 250 gulden in Nederland waarop een vuurtoren stond afgebeeld

      Betekenisbetrekking


      metonymie
      Betrokken betekenissen1.0 : 1.2

      Semagram


      Een vuurtoren…

      is een voorstelling

          Algemene voorbeelden


          De felgekleurde zonnebloemen, snippen en vuurtorens hebben in totaal een waarde van 37 miljard gulden en wegen 380 duizend kilo.

          de Volkskrant,

          Hij liet het biljet met de vuurtoren in zijn broekzak verdwijnen.

          Gouden bergen, Herman Stevens,

          Een grotere herkenbaarheid - hetgeen bij de snip, de vuurtoren (f 250) en het roodborstje (f 25) het geval is - is een probaat middel tegen vervalsing.

          Meppeler Courant,

          Woordfamilie


          Als deel van een afleiding


          • vuurtorentje

          vuurtoren 1.3

          (beledigend)

          iemand met rood haar
          Ook gebruikt als scheldwoord.

          Betekenisbetrekking


          metafoor
          Betrokken betekenissen1.0 : 1.3

          Semagram


          Een vuurtoren…

          is een persoon

              Algemene voorbeelden


              Vuurtoren, wortel, stoplicht! Wie rood haar heeft, is wel gewend oncharmant bejegend te worden. Waar vrouwen met rood haar nog gelden als krachtig en sensueel, zijn roodhoofdige mannen in strips en op tv nooit de held of het lekkere ding. Hooguit de sullige accountant of de dikke neef.

              http://forum.fok.nl/topic/2043928

              Meisjes met rode haren. In de lagere school worden ze vaak uitgelachen. Heb je die vuurtoren daar zien lopen? A ja natuurlijk, hoe kun je daar nu naast zien?

              http://www.clint.be/babes/sexy-meiden-met-rode-haren-gallery