burgemeester


burgemeester 1.0

iemand die wettelijk aan het hoofd staat van het bestuur van een gemeente en die deze ook officieel vertegenwoordigt; ook: de titel van burgemeester

Semagram


Een burgemeester…

is een persoon

  • [Uiterlijk] heeft in Nederland als teken van waardigheid een ambtsketen, in België een sjerp in de kleuren van de Belgische vlag
  • [Rang of hierarchische positie] is de hoogste in rang van een gemeentebestuur
  • [Activiteit of handeling] vervult taken die per land kunnen variëren. In Nederland en België zit hij de vergaderingen van de gemeenteraad voor
  • [Bevoegdheid] heeft bevoegdheden die per land variëren. In Nederland is hij voorzitter van de gemeenteraad en van het college van burgemeester en wethouders. Hij heeft ook zelf bestuurlijke bevoegdheden, vooral op het gebied van openbare orde en veiligheid. Ook heeft hij representatieve taken en vertegenwoordigt hij de gemeente "in en buiten rechte". In België is hij het hoofd van het gemeentebestuur en is hij meestal voorzitter van de gemeenteraad en het college van burgemeester en schepenen. Daarnaast staat hij ook aan het hoofd van de lokale politie.
  • [Legitimiteit] wordt in Nederland door de Kroon benoemd. In België wordt hij in principe door de gewestregering benoemd uit de leden van de gemeenteraad voor een periode van zes jaar.

Algemene voorbeelden


De gemeenteraad aanvaardde een motie van wantrouwen tegen de burgemeester.

De Standaard,

De handhaving van de openbare orde is overigens een bevoegdheid en verantwoordelijkheid die berust bij de burgemeester.

NRC,

Het informeren van de bevolking is een gezamenlijke taak van de burgemeester, politie, brandweer en GGD.

http://www.dcmr.nl/link.asp?id=624

Combinatiemogelijkheden


als subject bij een werkwoord


  • aanblijven
  • aftreden
  • ontslag nemen

Zo'n dertig procent van de burgemeesters blijft aan.

De Standaard,

De burgemeester van Berlijn, dominee Albertz, treedt af.

Het onvermogen, Giovanni Peirs,

Het zou naïef zijn te veronderstellen dat men de invloed van de uitvoerende mandatarissen kan uitschakelen door de schepenen en de burgemeester ontslag te laten nemen uit de gemeenteraad.

http://www.kuleuven.ac.be/facdep/social/pol/io/iobib/rapport/sb110201_psw.pdf,

  • beslissen
  • besluiten

De burgemeester beslist binnen twaalf weken na de datum waarop hij de aanvraag met de bijbehorende gegevens en bescheiden heeft ontvangen.

http://www.rotterdam.nl/rotterdam/internet/overig/rdm/download/01apv.pdf,

Op grond van artikel 174a van de Gemeentewet kan de burgemeester besluiten een woning, een niet voor het publiek toegankelijk lokaal of een bij die woning of dat lokaal behorend erf te sluiten, indien door gedragingen in de woning of het lokaal of op het erf de openbare orde rond de woning, het lokaal of het erf wordt verstoord.

http://www.rotterdam.nl/rotterdam/internet/overig/rdm/download/01apv.pdf,

  • een ontheffing verlenen
  • een vergunning verlenen
  • toestemming verlenen
  • een vergunning weigeren
  • iets verbieden

Op grond van de Drank- en Horecaverordening 1996 is het verboden om [...] sterke drank te verstrekken in een inrichting of een onderdeel van een inrichting: 1. waarin geringe etenswaren [...] worden verkocht; 2. waarin onderwijs wordt gegeven; 3. die in gebruik is bij jeugdorganisaties [...]. In bepaalde gevallen kan de burgemeester ontheffing verlenen van dit verbod.

http://www.deventer.nl/Txt/bedrijven-horeca-horecaverg.html

Een door de burgemeester verleende vergunning als bedoeld in artikel 2.3.2, eerste lid, heeft een geldigheidsduur van drie jaren.

http://www.rotterdam.nl/rotterdam/internet/overig/rdm/download/01apv.pdf,

Koninklijk besluit betreffende de bescherming van dieren bij wedstrijden [...]. De burgemeester verleent zijn toestemming, al dan niet na het advies van de plaatselijke inspecteur-dierenarts te hebben ingewonnen, indien hij voldoende waarborgen heeft dat de wedstrijden in overeenstemming met de bepalingen van dit besluit zullen verlopen.

http://cmlag.fgov.be/nl/dos/dg5/Veterinaire_Wetgeving/2-Dierenbescherming/1998-09-23_DV_KB.htm,

De burgemeester weigert de vergunning indien naar zijn oordeel moet worden aangenomen dat de woon- en leefsituatie in de omgeving van de speelgelegenheid en/of de openbare orde op ontoelaatbare wijze nadelig worden beïnvloed door de exploitatie van de speelgelegenheid.

http://www.loppersum.nl/asp/Bestuur/Bestandsbeheer/Vero_APV_031215.pdf

Burgemeester Frank Beke heeft gisteravond met een burgemeestersbevel de verkoop van lachgas op de Gentse Feesten verboden.

De Standaard,

  • een gebouw openen
  • een expositie openen
  • een tentoonstelling openen

Op 8 mei 1993 werd het clubgebouw feestelijk geopend door de burgemeester en pastoor van de Norbertus parochie.

http://www.schutroe.nl/

In mei hebben acht kunstenaars hun werk laten zien, deze expositie werd geopend door de burgemeester van Groningen Jacques Wallage.

http://www.humanitas.nl/jaarverslag/index.html,

  • een opening verrichten

De kleindierenvereniging DKC uit Diever hield dit weekeinde de jaarlijkse clubtentoonstellling [...]. De officiële opening werd verricht door burgemeester drs. G.J.M. Cox, die op het laatste moment de zieke wethouder A. de Haan moest vervangen.

Meppeler Courant,

  • iemand ontvangen
  • iemand toespreken
  • iemand verwelkomen

Prins Willem-Alexander en Máxima Zorreguieta hebben in het kader van hun kennismakingstour langs de provincies en vier grote steden Amsterdam bezocht. Daar werden ze ontvangen door burgemeester Cohen, die de prins en zijn verloofde volgend jaar zal trouwen.

http://www.omroep.nl/nos/nieuws/index.html,

De scheidende functionaris werd het eerst toegesproken door burgemeester L. de Beij, die hem namens het gemeentebestuur bedankte voor alles wat hij in het belang van de gemeente heeft gedaan.

Meppeler Courant,

De Sint werd verwelkomd door burgemeester Tjaberings en voorzitter Timmerman van de Stichting Meppel Promotion.

Meppeler Courant,

  • een onderscheiding uitreiken
  • een prijs uitreiken
  • een medaille opspelden
  • versierselen opspelden

In totaal kwamen er 200 atleten op de wedstrijden en bij het recreatief gebeuren aan de start [...]. De prijzen werden na afloop uitgereikt door de burgemeester de heer drs. G.J.M. Cox.

Meppeler Courant,

De heer H. van Ommen uit Nijeveen is vrijdagmiddag onderscheiden met de eremedaille in Goud, verbonden aan de Orde van Oranje Nassau. De versierselen werden hem opgespeld door burgemeester H.J. van der Woude van Nijeveen.

Meppeler Courant,

  • een college voorzitten
  • een raad voorzitten

De activiteiten van de gemeenteraad worden opgevolgd door het schepencollege. Dit college wordt voorgezeten door de burgemeester.

http://www.as.be

met koppelwerkwoord


  • burgemeester zijn
  • burgemeester worden
  • burgemeester blijven

Lippens werd in 1943 geboren in Knokke, waar zijn broer Leopold nog altijd burgemeester is.

De Standaard,

Happart houdt vol dat hij toch burgemeester wil worden.

NRC,

Dehousse liet nog altijd niet weten of hij nu burgemeester blijft of niet.

De Standaard,

als object bij een werkwoord


  • een burgemeester aanstellen
  • een burgemeester benoemen

Nog steeds was er geen burgemeester aangesteld.

http://home2.planetinternet.be/cccnot/not/Leffinge.Verstoorde%20Dorp.Voorstelling.htm,

Pas in de jaren zestig werden er meer vrouwelijke burgemeesters benoemd.

http://www.scp.nl/boeken/titels/2000-5/nl/acrobat/Emancipatie.pdf,

  • een burgemeester kiezen

Beter nog in ons vertegenwoordigende stelsel zou het zijn de burgemeester te laten kiezen door en uit de gemeenteraad.

http://www.sp.nl/partij/theorie/program/eerste_weg_links.pdf

((vooral) in België)
  • een burgemeester verkiezen

Moslims en Kroaten krijgen evenveel zetels in de nieuwe gemeenteraad die dan een burgemeester zal verkiezen.

De Standaard,

met adjectief ervoor


  • de huidige burgemeester
  • de toenmalige burgemeester
  • de voormalige burgemeester

Hij zou met de beste wil van de wereld niet kunnen zeggen hoe zijn huidige burgemeester heette en welke partijen in het gemeentebestuur zaten.

Donderdagmiddag. Halfvier, Kristien Hemmerechts,

De bloementuin van de Keukenhof is in 1949 gestart op initiatief van de toenmalige burgemeester van Lisse, de heer Lambooy.

http://www.keukenhof.nl/index_nl.html

De voormalige burgemeester en senator overweegt in beroep te gaan bij het hof van Cassatie op basis van procedurefouten.

De Standaard,

  • de Amsterdamse burgemeester
  • de Antwerpse burgemeester
  • de Haagse burgemeester

Bij zijn aantreden begin vorig jaar beloofde de Amsterdamse burgemeester, Schelto Patijn, iets te zullen doen voor de aan heroïne verslaafde hoertjes die tot dan achter het centraal station werkten.

De Standaard,

Volgens de Antwerpse burgemeester wordt er wel degelijk opgetreden tegen wantoestanden, maar zijn die inspanningen niet genoeg bekend.

De Standaard,

Deetman pleitte in zijn brief voor een integrale aanpak van de illegalenproblematiek en daarvoor kreeg de Haagse burgemeester gisteren bijval in de Tweede Kamer.

Haagsche Courant,

  • een communistische burgemeester
  • een fascistische burgemeester
  • een linkse burgemeester
  • een socialistische burgemeester

De communistische burgemeester van Sartene, een klein stadje in het zuiden van Corsica, staat bekend als een fervent tegenstander van het Corsicaans streven naar zelfbestuur.

De Standaard,

De priester don Trajella, die in een vroeger leven een seminarieprofessor was en nu voortdurend gepest wordt door de fascistische burgemeester don Luigi.

http://home.planetinternet.be/~bernhuyv/literatuur_2000.htm,

Filosoof Massimo Cacciari, de linkse burgemeester van Venetië, wierp zich de voorbije dagen op als pleitbezorger van verregaand federalisme.

De Standaard,

De Spaanse oppositiepartijen, werkgevers- en werknemersorgansaties, de president van de onafhankelijke regio Galicië en de socialistische burgemeester van de havenstad Vigo hebben het onderhandelingsresultaat eendrachtig als een totale nederlaag bestempeld.

NRC,

  • een nieuwe burgemeester

Het probleem van de aanstelling van een nieuwe burgemeester zal na de gemeenteraadsverkiezingen nog doorleven.

http://home2.planetinternet.be/cccnot/not/Leffinge.Verstoorde%20Dorp.Voorstelling.htm,

  • een vrouwelijke burgemeester

Pas in de jaren zestig werden er meer vrouwelijke burgemeesters benoemd.

http://www.scp.nl/boeken/titels/2000-5/nl/acrobat/Emancipatie.pdf,

met adjectivisch tegenwoordig deelwoord


  • een waarnemend burgemeester

Gaston Bossuyt was waarnemend burgemeester en zou slechts zijn functie als schepen kunnen waarnemen wanneer een burgemeester definitief zou benoemd worden.

http://home2.planetinternet.be/cccnot/not/Leffinge.Verstoorde%20Dorp.Voorstelling.htm,

  • een coördinerend burgemeester

Er moet op gewezen worden dat het acteren van een coördinerend burgemeester in het geval van een locale ramp aanleiding kan geven tot verwarring en/of divergerende besluitvorming.

http://www.enschede.nl/Default.htm

  • een scheidende burgemeester

Emeritus predikant ds. Datema en pastoor Mol uit Vollenhove loofden de scheidende burgemeester met name voor het feit dat hij altijd open stond voor iedere geestelijke stroming en bevolkingsgroep.

Meppeler Courant,

met adjectivisch voltooid deelwoord


  • een gekozen burgemeester

Democratische vernieuwing is veel meer dan alleen een gekozen burgemeester of het referendum: op vele plekken in de samenleving zijn mensen en organisaties bezig met de democratie-van-alle dag.

http://www.leoplatvoet.nl/dinsdagboek.htm

((vooral) in België)
  • een verkozen burgemeester

De verkozen burgemeester wordt formateur bij de vorming van een schepencollege en krijgt hiervoor twee weken tijd.

http://www.kuleuven.ac.be/facdep/social/pol/io/iobib/rapport/sb110201_psw.pdf,

  • een benoemde burgemeester

Een minderheid van drie (VVD-)leden wil de benoemde burgemeester handhaven.

http://stuwww.kub.nl/juribes/

met voorzetselgroep


Voorzetsel: van

  • de burgemeester van Amsterdam
  • de burgemeester van Rotterdam

In samenspraak met premier Wim Kok, minister van Justitie Winnie Sorgdrager, en de burgemeesters van Amsterdam, Rotterdam, Den Haag, Utrecht en Haarlem, besloot Dijkstal zondagavond de meeste politiechefs een gedwongen functieroulatie op te leggen.

De Standaard,

in voorzetselgroep


  • iemand tot burgemeester benoemen

Alfred De Taeye werd op zondag 26 september 1948 tot burgemeester benoemd.

http://home2.planetinternet.be/cccnot/not/Leffinge.Verstoorde%20Dorp.Voorstelling.htm,

((vooral) in Nederland)
  • het college van burgemeester en wethouders

De Nationale ombudsman is echter van oordeel dat hij de door het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Enschede verzochte rol in de klokkenluidersregeling uitsluitend kan vervullen met gebruikmaking van de in de Wet Nationale ombudsman (WNo) neergelegde bevoegdheden.

http://www.ombudsman.nl/jaarverslag2001/jv2001.pdf,

((vooral) in België)
  • het college van burgemeester en schepenen

De gemeentelijke stedenbouwkundige ambtenaar bereidt de beslissingen van het college van burgemeester en schepenen voor en draagt zorg voor een aantal procedurele aspecten.

http://www.vvsg.be/ruimtelijke_ordening/achtergrondinfo/personeel.htm,

met ander, nevengeschikt substantief


((vooral) in Nederland)
  • burgemeester en wethouders

1. Het is verboden om in de openlucht vuur aan te leggen, te stoken of te hebben. 2. Burgemeester en wethouders kunnen ontheffing verlenen van het in het eerste lid gestelde verbod.

http://www.milieuom.nl/nota.pdf,

((vooral) in België)
  • burgemeester en schepenen

De burgemeester zit het college voor, dat in de eerste plaats de beslissingen van de gemeenteraad uitvoert. Burgemeester en schepenen hebben echter ook een toegewezen bevoegdheid.

http://allserv.rug.ac.be/%7Egmartyn/Syllabus.html,

met eigennaam


  • burgemeester Cohen
  • burgemeester Opstelten
  • burgemeester Patijn

De Rekenkamer heeft vandaag [...] haar eerste rapport aan de voorzitter van de Gemeenteraad van Rotterdam, burgemeester Opstelten, aangeboden.

http://www.rekenkamer.rotterdam.nl/index.html,

Vaste verbindingen


burgemeester in oorlogstijd


  1. iemand die in een bepaalde functie tegen de eigen principes handelt en met andersdenkenden samenwerkt om erger te voorkomen

    Pronk vergeleek zich met de "burgemeester in oorlogstijd" die maar één taak heeft: erger voorkomen.

    De Standaard,

Woordfamilie


Als deel van een afleiding


Als deel van een afleiding


Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


  • adjunct-burgemeester
  • arrondissementburgemeester
  • assistent-burgemeester
  • carrièreburgemeester
  • CD&V-burgemeester
  • CDA-burgemeester
  • centrumburgemeester
  • collega-burgemeester
  • collegeburgemeester
  • CVP-burgemeester
  • districtsburgemeester
  • dorpsburgemeester
  • ereburgemeester
  • EU-burgemeester
  • FDF-burgemeester
  • feestburgemeester
  • FN-burgemeester
  • interim-burgemeester
  • kandidaat-burgemeester
  • kinderburgemeester
  • Likudburgemeester
  • moslimburgemeester
  • nachtburgemeester
  • NSB-burgemeester
  • onderburgemeester
  • oorlogsburgemeester
  • plattelandsburgemeester
  • popiejopieburgemeester
  • PS-burgemeester
  • PSC-burgemeester
  • PSOE-burgemeester
  • PvdA-burgemeester
  • randburgemeester
  • RPR-burgemeester
  • schaduwburgemeester
  • senator-burgemeester
  • SP-burgemeester
  • SS-burgemeester
  • stadsdeelburgemeester
  • swiebertjesburgemeester
  • titularis-burgemeester
  • VLD-burgemeester
  • VNV-burgemeester
  • VVD-burgemeester
  • weigerburgemeester
  • wijkburgemeester

Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


  • burgemeesterambt
  • burgemeesterbenoeming
  • burgemeesterfamilie
  • burgemeesterfunctie
  • burgemeester-korpsbeheerder
  • burgemeesterkwestie
  • burgemeester-parlementair
  • burgemeester-parlementslid
  • burgemeesterpost
  • burgemeestersaanstelling
  • burgemeestersambt
  • burgemeestersarchief
  • burgemeestersauto
  • burgemeestersbenoeming
  • burgemeestersberaad
  • burgemeestersbevel
  • burgemeestersbijeenkomst
  • burgemeestersboek
  • burgemeestersbuurt
  • burgemeesterscarrière
  • burgemeesterscoup
  • burgemeestersdochter
  • burgemeestersechtpaar
  • burgemeester-senator
  • burgemeestersfamilie
  • burgemeestersfunctie
  • burgemeestershamer
  • burgemeestershuis
  • burgemeestersinkomen
  • burgemeestersinstructie
  • burgemeestersjerp
  • burgemeesterskamer
  • burgemeesterskandiaat
  • burgemeesterskandidate
  • burgemeesterskandidatuur
  • burgemeestersketting
  • burgemeesterskeuze
  • burgemeesterslijst
  • burgemeestersoverleg
  • burgemeesterspaar
  • burgemeesterspost
  • burgemeestersreferendum
  • burgemeestersrol
  • burgemeestersschouder
  • burgemeesterssjerp
  • burgemeestersstemming
  • burgemeestersstoel
  • burgemeesterstaak
  • burgemeestersvacature
  • burgemeestersverkiezing
  • burgemeestersvrouw
  • burgemeesterswedde
  • burgemeesterswijk
  • burgemeesterswissel
  • burgemeesterswisseling
  • burgemeesterswoning
  • burgemeesterszetel
  • burgemeesterszetel
  • burgemeesterszoon
  • burgemeesterverkiezing
  • burgemeester-volksvertegenwoordiger
  • burgemeester-voorzitter
  • burgemeesterwoning
  • burgemeesterzoon

burgemeester 1.1

functie, ambt van burgemeester

Algemene voorbeelden


Zijn voorzitter cumuleert drie functies: senator, burgemeester van Leuven en SP-voorzitter.

De Standaard,

Combinatiemogelijkheden


in voorzetselgroep


  • ambt van burgemeester
  • functie van burgemeester

Kan men het ambt van burgemeester of schepen behoorlijk vervullen en terzelfder tijd zijn taak van parlementslid voldoende behartigen?

De Standaard,

Vijf mensen hebben gesolliciteerd naar de functie van burgemeester in Almere.

http://www.flevoland.nl/smartsite.dws?id=1767=1769,

Hij beweert recht te hebben op dat geld voor de periode waarin hij (wederrechtelijk) de functie van burgemeester vervulde.

De Standaard,

burgemeester 2.0

in de naam van twee soorten meeuwen, de grote burgemeester en de kleine burgemeester

Semagram


Een burgemeester…

is een vogel; is een dier

      Vaste verbindingen


      grote burgemeester


      1. afbeelding

        Bron: Sowls, Art
        (Publiek domein)

        grote meeuw uit noordelijke streken

        Semagram


        Een grote burgemeester…

        is een meeuw; is een vogel; is een dier

        • [Plaats van herkomst] is afkomstig uit IJsland
        • [Gelijkenis] lijkt sterk op de kleine burgemeester
        • [Onderscheid of tegenstelling] is groter en zwaarder gebouwd dan de kleine burgemeester en heeft o.a. een grotere snavel en een minder ronde kop

          Hoofdsemagram: meeuw


          Wetenschappelijke naam: Larus hyperboreus

          RijkAnimalia; Dieren
          StamChordata; Chordadieren
          KlasseAves; Vogels
          OrdeCharadriformes; Steltloperachtigen
          FamilieLaridae; Meeuwen
          GeslachtLarus
          SoortLarus hyperboreus

          Op 13.12 verscheen even een adulte Grote Burgemeester (Larus hyperboreus) op de slaapplaats.

          http://www.dbs.be/nwg/vogels98.htm,

        kleine burgemeester


        1. afbeelding

          Bron: Mdf
          (CC BY-SA 3.0)

          middelgrote meeuw uit noordelijke streken

          Semagram


          Een kleine burgemeester…

          is een meeuw; is een vogel; is een dier

          • [Afmeting] is ongeveer 65 cm lang
          • [Woongebied] broedt op Groenland en in het arctische gedeelte van Canada; overwintert in Noord-Scandinavië, IJsland en het Verenigd Koninkrijk
          • [Gelijkenis] lijkt sterk op de grote burgemeester
          • [Onderscheid of tegenstelling] is kleiner en minder zwaar gebouwd dan de grote burgemeester en heeft een kleinere snavel, grotere en donkerder ogen en een rondere kop

          Hoofdsemagram: meeuw


          Wetenschappelijke naam: Larus glaucoides

          RijkAnimalia; Dieren
          StamChordata; Gewervelden
          KlasseAves; Vogels
          OrdeCharadriformes; Steltloperachtigen
          FamilieLaridae; Meeuwen
          GeslachtLarus
          SoortLarus glaucoides

          De kleine burgemeester broedt alleen in Groenland en Arctisch Canada.

          http://nl.wikipedia.org/wiki/Kleine_burgemeester