commandant


commandant 1.0

iemand die voor zijn beroep het bevel voert, vooral bij bepaalde missies of operaties of over bepaalde eenheden; bevelhebber; bevelvoerder
Zie ook betekenis 1.1-1.3 voor specifiek gebruik voor een commandant in het leger, bij de brandweer of bij een politiedienst.

Semagram


Een commandant…

is een persoon

  • [Uiterlijk] draagt vaak een uniform
  • [Rang of hierarchische positie] staat hoog in rang
  • [Geslacht] is meestal een man, soms ook een vrouw
  • [Activiteit of handeling] geeft de commando's; voert het bevel; heeft de leiding bij een bepaalde missie of operatie of over een bepaalde eenheid (bv. bij het leger of de politie)
  • [Gezag] moet gehoorzaamd worden

Algemene voorbeelden


Ongeveer hetzelfde overkomt ook Assem Bayaa, die een United Airlines-vlucht van Los Angeles naar New York moet verlaten. Bayaa is probleemloos door de veiligheidscontroles geraakt. Toch moet hij opkrassen, omdat de crew "zich niet lekker voelt bij zijn aanwezigheid". Achteraf ondervraagd door de directie kan de commandant geen reden voorleggen.

De Morgen,

Er zijn ook drie slaapvertrekken voor de drie gevangenen. Zij staan in voor het algemene onderhoud van het ruimteschip en verzorgen de planten en dieren. Yuzar staat recht en gaat een kijkje nemen bij de bemanning. 'Alles in orde Jakar? We zijn nog op koers?' 'Ja, alles is in orde en onder controle, commandant', antwoordt Jakar enthousiast.

http://users.skynet.be/sky03361/jeugdpagina/jeugdhtml/boek.html

Combinatiemogelijkheden


met adjectief ervoor


  • algemeen commandanten

De (staf)secties worden, binnen het ROT, in functionele zin vertegenwoordigd door leidinggevenden van de betrokken diensten: de algemeen commandanten bevolkingszorg, brandweerzorg, geneeskundige zorg en politiezorg en/of algemeen commandanten/liaisons van derden.

https://www.hilversum.nl/dsresource?type=pdf&objectid=gured4:185944&versionid=&subobjectname=,

(Vergelijk betekenis 1.1.)
  • een militaire commandant
  • militaire commandanten

Dit proces ging over de strafrechtelijke verantwoordelijkheid van een militaire commandant voor een mislukte operatie.

De Standaard,

Omdat de militaire commandant weigert te capituleren krijgt de stad nog een artilleriebombardement te verduren waarbij nog eens tientallen mensen omkomen.

Het onvermogen, Giovanni Peirs,

Door de interviewer geconfronteerd met die uitspraak, zei Permadi: "De mensen moeten niet alles geloven wat de militaire commandant zegt."

NRC,

De Clingendael-directeur roept het ministerie van Defensie dan ook op militaire commandanten voor crisissituaties beter te selecteren en op te leiden.

De Standaard,

Voorhoeve heeft met het Amerikaanse commando afgesproken dat in mei in Willemstad een conferentie wordt gehouden tussen militaire commandanten uit de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Venezuela en Nederland om na te gaan hoe de marines van die landen beter kunnen samenwerken in de opsporing van drugstransporten in het Caraïbisch gebied.

NRC,

  • een Russische commandant

Een ander belangrijk onderdeel van de missie was het wisselen van de permanente bemanning van het station; de Expedition One bemanning werd mee naar huis genomen terwijl de nieuwe Expedition Two bemanning, bestaande uit de Russische commandant Yury Usachev en NASA astronauten Susan Helms en Jim Voss achterbleven.

http://www.ruimtevaart-nvr.nl/rvj/rvjindex.asp,

met voorzetselgroep


Voorzetsel: van

  • de commandant van diens lijfwacht

En andere adviseurs van Jeltsin, zoals de commandant van diens lijfwacht, regeren ook nog op hun eigen manier mee.

NRC,

  • de commandant van de ferry
  • de commandant van de jumbo

De commandant van de ferry, Fred De Backere, is zoals alle commandanten van de Prins Filip een ervaren zeeman die al meer dan twintig jaar werkt bij de regie.

De Standaard,

De kommandant van een jumbo op weg naar de Caribische eilanden, die achter zijn stuurknuppel in slaap viel, schoot eventjes later wakker en ontdekte verschrikt dat ook zijn co-piloot de ogen niet had kunnen openhouden. Een woordvoerder van de piloten waarschuwde dat elke verhoging van het aantal vluchturen een reëel gevaar betekent voor bemanning en passagiers.

De Standaard,

met substantief erachter


(Vergelijk ook betekenissen 1.1-1.3.)
  • de commandant brandweer
  • commandant leger Indonesië
  • de commandant Militair Geneeskundige Dienst
  • de commandanten bevolkingszorg
  • de commandanten brandweerzorg
  • de commandanten geneeskundige zorg
  • de commandanten politiezorg

Voortvloeiende uit de besluitvorming ten aanzien van het Beleidsplan hulpverlening en brandveiligheid 2000-2005 heeft BW besloten een aanvullende opdracht te verstrekken aan de commandant brandweer, nl. het opzetten van een personeelsbeleidsplan voor de komende jaren.

http://www.emmen.nl/

"De nadruk zal komen te liggen op Pro Actie en Preventie [...]." Dit zei Jan Boonekamp, commandant brandweer Berkel en Rodenrijs, tijdens het symposium 'De commandant brandweer en de toekomst' dat op 13 april werd gehouden bij het Nederlands Instituut voor Brandweer en Rampenbestrijding (Nibra) te Arnhem.

http://www.nibra.nl/linkto.php3?cur=nibrastart=nibrapersberichten008

Nadat de commandant brandweer P. Pieters een overzicht had gegeven van de uitrukkingen en overige activiteiten in 1995 werd door burgemeester L. de Beij aan drie jubilarissen een oorkonde uitgereikt.

Meppeler Courant,

Commandant leger Indonesië lijkt uit de gratie te zijn. Generaal Wismoyo Arismunandar, de bevelhebber van de Indonesische landmacht die tot voor kort leek voorbestemd voor het hoogste militaire ambt - chef-staf van de strijdkrachten - moet volgende week zijn ambt neerleggen.

NRC,

De commandant Militair Geneeskundige Dienst bij de trein, die het ziekenhuis zou alarmeren, was met verlof.

Morgenster, Jaap Scholten,

De (staf)secties worden, binnen het ROT, in functionele zin vertegenwoordigd door leidinggevenden van de betrokken diensten: de algemeen commandanten bevolkingszorg, brandweerzorg, geneeskundige zorg en politiezorg en/of algemeen commandanten/liaisons van derden.

https://www.hilversum.nl/dsresource?type=pdf&objectid=gured4:185944&versionid=&subobjectname=,

met eigennaam


Ook nu staat de expeditie van de Belgica nog steeds te boek als een van de belangrijkste poolexpedities uit de geschiedenis. In de periode 1905-1909 ondernam commandant Adrien de Gerlache ook nog drie opmerkelijke tochten doorheen de Noordelijke IJszee. Toen een halve eeuw later het Internationaal Geofysisch Jaar 1957-1958 de vestiging vereiste van een netwerk van wetenschappelijke basissen op Antarctica, nam commandant Gaston de Gerlache de uitdaging aan, door een tweeede Belgische Zuidpoolexpeditie op touw te zetten.

http://www.hetlaatstecontinent.be/boeken/schelfhout_gerlache.html

Commandant Yuzar geeft hem een schouderklopje en loopt naar de lift.

http://users.skynet.be/sky03361/jeugdpagina/jeugdhtml/boek.html

voorafgegaan door als


  • als commandant

Zes crews, met afwisselend Lee en Zubrin als commandant, brachten ieder een ruime week door in het station. De simulatie-regels werden streng nageleefd: contact met Mission Control kreeg twintig minuten kunstmatige vertraging en voor iedere "Mars-wandeling" werd niet alleen een Marspak aangetrokken, er werd ook dertig minuten "voorgeademd" in het pak.

http://www.marssociety.nl/overmars.php

'Wij stomen noordwaarts, vanaf nu is deze reis geen gewone oceanografische expeditie meer: het is een ontdekkingsreis', pent hertog Philippe van Orléans op 24 juli 1905 in zijn dagboek. Met Adrien de Gerlache als commandant navigeerde het tweespan 110 jaar geleden met de Belgica op dezelfde hoogte als de Plancius vandaag (76° Noord).

http://www.asteriaexpeditions.be/poolexpedities/groenland-2010/reisverslag-100828.asp,

Woordfamilie


Als deel van een afleiding


Als deel van een afleiding


Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


  • commandantencursus
  • commandantshuis
  • commandantswoning

commandant 1.1

(militaire geschiedenis [militaire geschiedenis])

militair die het bevel voert bij een bepaalde missie of over een bepaalde legereenheid; militaire commandant; legercommandant

Betekenisbetrekking


specialisering
Betrokken betekenissen1.0 : 1.1

Semagram


Een commandant…

is een persoon

  • [Organisatie of instelling] werkt bij het leger
  • [Rang of hierarchische positie] is hooggeplaatst; heeft militairen onder zich
  • [Geslacht] is een man of een vrouw
  • [Rang] heeft een bepaalde rang
  • [Oorzaak, reden of aanleiding] oefent zijn functie uit voor zijn beroep

Algemene voorbeelden


Naar de ervaring van sommige commandanten is dat precies waar de nieuwe soldaten om vragen, een harde aanpak en een terugkeer van het groeten en excerceren.

http://www.bestuurskunde.nl/bestuurskunde/jg4/nr7/1995,,4,7,5.php,

"Wegwezen, dit is een militair object", roept een jonge soldaat. "U heeft een fax nodig van de commandant."

NRC,

Na 15 april waren de fanatieke, verbitterde nazi's uit Groningen uitgeweken naar Schiermonnikoog. Daar hielden ze zich verder koest, niet uit overtuiging, maar onder dwang van de plaatselijke Duitse commandant. Deze commandant had besloten dat wat hem betrof de oorlog voorbij was.

http://www.verzetsmuseum.org/educatie/educabas2.html

'Luister, Lorenzo, ik mag je graag en ik hoop dat het zo zal blijven, maar je moet weten, dat ik van vandaag af niet langer Rodrigo voor jou ben.' Lorenzo raakte in verwarring. 'Ik begrijp je niet. Wat betekent dat?' 'Ik ben je commandant, begrijp je het nu?'

Duisternis bedekt de aarde, Jerzy Andrzejewski,

Combinatiemogelijkheden


met adjectief ervoor


  • een hoge commandant
  • de hoogste commandant
  • de opperste commandant

Een hoge commandant van de anti-Talibantroepen die de stellingen vanaf de grond aanvallen waarschuwde dat de strijd om de grotten van Tora Bora en Milawa, waar de Al-Qaidastrijders zich verborgen houden, een zware zal zijn.

De Limburger,

In oorlogstijd zou hij de hoogste commandant zijn van de NAVO-troepenmacht in Europa.

http://www.mindef.nl/faq/,

Vier jaar nadat de eerste Belgische militairen aankwamen in de Baranja, werd gisteren de Belgische generaal-majoor Jozef Schoups in Oost-Slavonië geïnstalleerd als opperste kommandant van de nog resterende VN-troepen in Kroatië.

De Standaard,

  • lokale commandanten
  • een plaatselijke commandant
  • plaatselijke commandanten
  • een regionale commandant

In het Nederlandse stafgebouw in Busovaca, door de militairen schertsenderwijze "Hotel Nunspeet" gedoopt, hebben gisteren onder auspiciën van Europese waarnemers besprekingen plaatsgehad tussen lokale commandanten van de strijdende partijen, die vandaag zouden worden voortgezet.

NRC,

De minister van defensie, maarschalk Jazov (die later tot de samenzweerders tegen Gorbatsjov zou behoren), maakte zich er nog van af, door te zeggen dat het de plaatselijke commandant was die de beslissing had genomen.

NRC,

Het is ook niet de bedoeling dat plaatselijke commandanten op eigen houtje de vijand gaan bedriegen en zo misschien hun eigen strategen in de wielen rijden.

De Standaard,

Maar dat er ook in de gevangeniskampen van de Bosnische Moslims en Bosnische Kroaten hardhandig met gedetineerden werd omgesprongen, staat als een paal boven water. Dat de overheid nauwelijks tegen wantoestanden optrad, is ook duidelijk. Vandaar de dagvaarding van Delalic, regionale commandant van het Bosnische leger.

De Standaard,

Volgens een woordvoerder van de gemeente verkeert het plan nog in een pril stadium. De uitwerking geschiedt in nauw overleg met de regionaal militaire commandant in de regio-Zuid, kolonel Winckelmolen.

De Standaard,

  • een operationele commandant
  • operationele commandanten

Zo heeft hij nog niet zo lang geleden de operationeel commandant van de Russische Noordelijke vloot thuis ontvangen en hem Amsterdam laten zien.

NRC,

Twee bemanningsleden van een Deense zeilboot zijn bij een botsing tussen hun boot en een kustvaarder [...] om het leven gekomen. Dat deelde de operationele commandant van de Deense marine zaterdag mee.

http://www.gva.be/archief/guid/twee-doden-bij-botsing-deense-zeilboot.aspx?artikel=81c362a3-6a5e-4670-be28-2f8f644bd9fc,

De operationele commandanten van België en Nederland zijn wisselend Admiraal Benelux en plaatsvervangend Admiraal Benelux.

http://www.marine.nl/

  • territoriale commandanten
  • een territoriaal commandant

Het aanblijven van Feisal verhinderde promoties, en een aantal territoriale commandanten met ambities zou Wismoyo's onvrede over deze gang van zaken delen.

NRC,

Terwijl marinier Grift zijn slachtoffer van de boeien ontdoet en achter in een truck legt, neemt marinier Verhoeven de gevangene Van Poelje mee naar de territoriaal commandant.

NRC,

Tijdens die mobilisatie kregen de Sector-commandanten steeds minder een tactische rol maar meer een territoriaal commandant zonder directe rol bij defensieve akties.

http://www.stelling-amsterdam.org/index.htm

  • een Britse commandant
  • een Franse commandant
  • een Russische commandant

In twintig door Keegan bijeengebrachte portretten, geschreven door diverse krijgskundige historici, passeren de Britse commandanten uit de Tweede Wereldoorlog de revue, met op de achtergrond de onverzoenlijkste krijgsheer van hen allen, Winston Churchill.

NRC,

De Franse kommandant in Sarajevo van de VN-blauwhelmen die nu nog in Bosnië gelegerd zijn, generaal Jean-René Bachelet, viel in een vrijdag gepubliceerd interview nog fel uit tegen de Dayton-akkoorden.

De Standaard,

De Russische kommandant stelde een ultimatum: hij wil dat de rebellen vóór maandagochtend vertrekken, anders geeft hij de opdracht tot bombardementen.

De Standaard,

met adjectivisch tegenwoordig deelwoord


  • een plaatsvervangend commandant
  • plaatsvervangende commandanten
  • een vervangend commandant

De plaatsvervangende commandant van de Russische troepen in Tsjetsjenië, generaal Nikloai Skripnik, kwam gisteren om het leven toen zijn wagen op een mijn reed.

De Standaard,

Verwacht wordt dat Gorré, met zijn professionele en recht-door-zee aanpak, de sfeer van wantrouwen en intimidatie kan doorbreken, die in de jaren tachtig het leger is gaan beheersen [...]. Direct na zijn eedaflegging had hij een gesprek van ruim een uur met zes plaatsvervangende commandanten van de verschillende legeronderdelen.

NRC,

Plaatsvervangend commandant Henk van 't Lam raakte gewond bij de schietpartij met Duitse parachutisten, en Herman Huinink werd dodelijk getroffen.

http://www.oorlogsmuseum-overloon.nl/nl/default.htm

Zo levert Italië de commandant, Duitsland de vervangende commandant, Frankrijk de commandant van het CSC (Coördination and Support Centre) en Italië de commandant van de CA (Control Areas) in Calafat.

Meppeler Courant,

met voorzetselgroep


Voorzetsel: aan

  • commandanten aan het front
  • de commandant aan het front
  • commandanten aan de grond

Met behulp van draagbare apparatuur staat de rebellenleider voortdurend in contact met zijn commandanten aan het front.

De Standaard,

De enigen die daar nonchalant en laks zijn, zijn de Duitsers zelf [...]. En dat komt omdat het de verkeerde Duitsers zijn, want zij zijn gezond van lijf en leden en toch niet aan het front als echte soldaten; er is dus een reden waarom ze naar het Hinterland verbannen zijn. Volgens mij, maar ik kan mis zijn, komt het omdat ze de gewenste moraal niet hebben, omdat de commandanten aan het front die gasten niet vertrouwen.

Het verdriet van België, Hugo Claus,

Hij had het al niet op haar en vertelde haar beleefd dat zij dan misschien de algehele leiding had, maar dat hij commandant aan de grond was, dus of ze alsjeblieft haar bek wilde houden en hem zijn werk laten doen.

Crisis four, Andy McNab,

Voorzetsel: in

  • de commandant in Irak
  • de commandant in de regio Zuid
  • de commandant in Sarajevo
  • de commandant in Zuid-Europa

De Amerikaanse strijdkrachten houden in Irak 3856 leden gevangen van de Iraanse verzetsbeweging Moedjahedien Khalq (Strijders van het volk). Dat heeft de Amerikaanse commandant in Irak, generaal Sanchez, donderdag gezegd.

Reformatorisch Dagblad,

Volgens een woordvoerder van de gemeente verkeert het plan nog in een pril stadium. De uitwerking geschiedt in nauw overleg met de regionaal militaire commandant in de regio-Zuid, kolonel Winckelmolen.

De Standaard,

De Franse kommandant in Sarajevo van de VN-blauwhelmen die nu nog in Bosnië gelegerd zijn, generaal Jean-René Bachelet, viel in een vrijdag gepubliceerd interview nog fel uit tegen de Dayton-akkoorden.

De Standaard,

De beslissing of er daadwerkelijk luchtaanvallen komen, heeft de NAVO gedelegeerd aan zijn commandant in Zuid-Europa, admiraal Leighton Smith.

NRC,

  • de commandant in het leger

Enkele docenten zijn commandant in het leger.

NRC,

Voorzetsel: over

  • de commandant over Kinshasa
  • de commandant over een leger

En een beschermeling van de stafchef, generaal Mahele Lieko Bokungu, generaal Elesse, wordt commandant over Kinshasa.

De Standaard,

Guicciardini merkte bij deze gelegenheid op dat de oude en zieke pontifex als commandant over een uitgeput leger in niets meer aan een paus deed denken, behalve in zijn kleding en zijn naam.

NRC,

Voorzetsel: te

  • de commandant te velde
  • commandanten te velde

In het Jakartaanse hoofdkwartier van de ABRI, de strijdkrachten van Indonesië, twijfelt men kennelijk aan de versie van de commandanten te velde, want de afgelopen weken heeft een team van het inspectoraat-generaal van ABRI een eigen onderzoek ingesteld in Liquica.

NRC,

Secretaris-generaal van de VN Boutros-Ghali was al meermalen beschuldigd van fouten in operaties op de Balkan, en zijn commandant te velde, de Britse generaal sir Michael Rose, werd verweten dat hij het belang van het Servische offensief tegen Goražde aanvankelijk had gebagatelliseerd.

NRC,

Ook de Russen vinden dat oorlogsmisdadigers voor de rechter moeten komen, maar commandanten te velde hebben de neiging hun mensen tegen vervolging te beschermen.

http://www.oostlander.net/

Het gebruik van geweld ter zelfverdediging is ook van toepassing als de commandant te velde het bevel geeft om anderen in nood bij te staan.

De Standaard,

Generaal Schoups en zijn commandanten te velde krijgen een voor de VN ongekende autonomie: "Bepaalde omstandigheden kunnen het gebruik van onmiddellijk en dodelijk geweld gebieden."

De Standaard,

Voorzetsel: van

  • de commandant van het leger
  • commandanten van het leger
  • commandant van een basis
  • commandant van de eenheid
  • commandant van het kamp
  • commandant van de landmacht
  • commandant van de luchtmacht
  • commandant van de marine
  • commandant van het peloton
  • commandant van de troepen
  • commandant van de vliegbasis
  • commandant van de vloot
  • commandant van de zeemacht

Gratsjov en Jeltsin werden gisteren opnieuw scherp gehekeld door de populaire en invloedrijke generaal Aleksandr Lebed, commandant van het Veertiende Leger in Transnistrië.

NRC,

De brief van de dissidenten werd in Belgrado voorgelezen op een betoging van de oppositie [...]. Hij was gericht aan Milosevic, de commandant van het Joegoslavische leger, generaal Momcilo Perisic, en de studenten van de universiteit van Nis.

De Standaard,

"De Russen hebben de sterkte van de tegenstanders waarschijnlijk volledig verkeerd ingeschat", zegt Meerdink. "Wat hen nu te doen staat is bloedig handwerk: de moeilijkste taak die een commandant maar kan krijgen". En dat geldt volgens hen voor de commandanten van èlk leger; ook onder de goed uitgeruste Amerikaanse troepen in de Somalische hoofdstad Mogadishu waren na felle straatgevechten veel slachtoffers te betreuren.

NRC,

In de nadagen van de Sovjet-Unie was Doedajev commandant van een basis voor lange-afstandsbommenwerpers in Estland.

NRC,

Bij het 131-Squadron doen aankomende helikopter-, jacht- of patrouillevliegers hun eerste ervaringen op in een 'echt' vliegtuig. 'Voordat het zover is, hebben ze echter al een lange weg afgelegd,' zegt de commandant van de eenheid, majoor Ruud Huisman. 'Te beginnen met een omroepgids waarin iemand de advertentie leest waarmee hij zich aanmeldt en in het selectietraject belandt.'

http://www.mindef.nl/nieuws/defensiebladen/010301_brabant.html,

Kaatje vertelde later dat de commandant van het kamp meer dan eens had gezegd dat de Jappen de oorlog zouden hebben verloren als ze tegen de vrouwen hadden moeten vechten.

Gevallen vrouwen, Laurie Langenbach,

Omdat Nederland deelneemt aan een aantal vredesoperaties van de Verenigde Naties is de laatste jaren de coördinatie vanuit de Defensiestaf versterkt. De macht van de commandanten van marine, luchtmacht en landmacht is daardoor enigszins afgenomen.

NRC,

Commandant van ieder peloton waren de beide kornetten en de dienstplichtige wachtmeesters fungeerden als commandant van de groepjes.

http://home.zonnet.nl/41afdva/index.htm,

Generaal H., voormalig commandant van de Britse troepen in Noord-Frankrijk, voorspelde in 1924 zelfs nog dat het paard een zeer belangrijke rol zou blijven spelen op het slagveld!

http://www.kijk.nl/artikel.jsp?art=1875,

Hij was commandant van de vliegbasis Volkel, en bekleedde verschillende functies bij de staf van de luchtmacht en van Defensie in Den Haag.

NRC,

Na de ramp met de Koersk ontslaat Poetin de commandant van de Noordelijke vloot Admiraal Vyacheslav Popov.

http://atlasonline.fhj.nl/archief/gr3b/hoofdrolspelers.htm

De commandant van de zeemacht Caraïbisch gebied, brigade-generaal van de mariniers Franklin van Kappen, is de bevelhebber van de kustwacht.

NRC,

  • de commandant van een duikboot
  • de commandant van het fregat
  • de commandant van de Victorius

In 1916 wordt hij tweede officier en in 1918 commandant van een duikboot.

De Standaard,

Als kommandant van het fregat Wielingen leerde Herteleer later vijandige duikboten te bestrijden.

De Standaard,

Kapitein-ter-Zee F. Walker was de meest succesvolle Britse duikbootjager, Kapitein-ter-Zee H. Bovell was commandant van de Victorius tijdens het gevecht met de Tirpitz en Kapitein-ter-Zee M. Leach was commandant van de Prince of Wales tijdens het gevecht met de Bismarck.

http://www.stiwot.nl/quiz/quiz_antwoord.asp?14

  • de commandant van een officier
  • de commandant van de piloot

Wanneer de onmiddellijke of een hogere commandant van een bevelvoerende officier aan boord van diens schip vertoeft en zijn commandovlag of standaard niet op zijn eigen vlaggeschip blijft waaien [...], wordt [...], zijn commandovlag of standaard op het schip van de ondergeschikte officier gehesen en de commandovlag of de standaard van de laatste neergehaald.

http://www.mindef.nl/mpbundels/20_serie/dp_20_10/20_10_hoofdstuk_04.htm

Als de piloot die hij begeleidt naar zijn vliegtuig voor een bombardementsvlucht op Servië, is vertrokken, zegt de commandant van de piloot tegen de dominee: 'U verzacht de pijn die ik aanricht.'

http://www.omroep.nl/ikon/de10geboden/trouw_4.htm,

met telwoord ervoor


  • de eerste commandant
  • de tweede commandant

De gendarmes katangais werden midden juli 1960 opgericht, kort nadat Moïse Tshombe de afscheiding van Katanga uitriep en een militaire macht nodig had. Dat gebeurde met behoorlijk veel Belgische steun. De eerste commandant, majoor Crèvecoeur, was trouwens een Belg.

De Standaard,

In 1994 besluit de staf unaniem dat Jan Willem Hartman de nieuwe commandant moet worden [...]. De staf bestaat inmiddels uit officieren die als kadet in de jaren '78 tot '83 aanmonsterden, en ook Jan Willem hoort daarbij. Toch accepteert hij het onder zijn voorwaarden en wordt daarmee de eerste commandant in het korps die ooit als jeugdlid aanmonsterde.

http://www.assam2.nl/

Ex-generaal Sefer Halilovic, tijdens de oorlog in Bosnië-Herzegovina de eerste commandant van het door moslims gedomineerde regeringsleger, heeft zich gisteren vrijwillig overgegeven aan het Joegoslavië-tribunaal.

http://oud.refdag.nl/bui/010926bui05.html,

Majoor Hendrik Van Sluijs, de tweede commandant van het 1ste Para, toonde zich gisteren tevreden: "Er is geen elektriciteit en geen stromend water. Maar we hebben een vloer, deuren, muren en een dak."

De Standaard,

De 108e Batterij verloor in deze contreien overigens haar tweede commandant, majoor D'Alton McCarthy.

Meppeler Courant,

met eigennaam


Op de ontdekte tabletten is echter te lezen dat de keizer aan zijn commandant Ptolemaeus I heeft gevraagd zijn lichaam van zijn sterfplaats Babylon over te brengen naar Siwa om het daar te begraven.

NRC,

Volgens de procureur-generaal heeft G. inderdaad, zoals de militairen beweren, in een gesprek met commandant E. B. gezegd dat "niet iedereen tevreden zal zijn met de beslissing ter vervanging van de legerleiding en dat wij hierdoor misschien het risico lopen dat er over en weer kogels kunnen vliegen en dat er bloed kan vloeien".

NRC,

Vaste verbindingen


commandant der strijdkrachten


  1. ((vooral) in Nederland)
    hoogste militair in Nederland, die boven de commandant landstrijdkrachten, de commandant luchtstrijdkrachten en de commandant zeestrijdkrachten staat

    Synoniem: CDS

    Dick Berlijn is het onbetwiste boegbeeld van Defensie. Voor het publiek is in één oogopslag duidelijk: hier staat de commandant. Een man die gezag uitstraalt en het hoofd in elke situatie koel houdt. Berlijn is sinds september 2005 commandant der strijdkrachten, de hoogste militair van het land.

    http://www.trouw.nl/tr/nl/4324/Nieuws/article/detail/1244994/2008/04/14/Geen-onvertogen-woord.dhtml,

    Ruim een jaar is Tom Middendorp nu Commandant der Strijdkrachten, Nederlands hoogste militair. Zijn opdracht: een kwart van de krijgsmacht opheffen en toch wereldwijd de Nederlandse belangen blijven verdedigen.

    http://www.telegraaf.nl/watuzegt/21907849/___Wat_helpt_het_als_ik_opstap____.html,

commandant der zeemacht in het Caraïbisch gebied


  1. Vormvariant: commandant zeemacht Caraïbisch gebied

    ((vooral) in Nederland)
    bevelhebber over de marine-eenheden in Aruba, Curaçao, Sint-Maarten en de BES-eilanden; het commandement der zeemacht in het Caraïbisch gebied
    Heette voor de status aparte van Aruba in 1986 commandant der zeemacht in de Nederlandse Antillen.

    Synoniem: CZMCARIB

    De Koninklijke marine is met zo'n duizend mensen aanwezig in 'de West'. Hun taak is tweeledig: verdediging van de Nederlandse Antillen en Aruba en behulpzaam zijn bij de drugsbestrijding [...]. Alle eenheden staan sinds 1 juli onder leiding van commandeur Frank Sijtsma, behalve commandant der zeemacht in het Caribisch gebied ook commandant van de kustwacht en van Task Group 4.4.

    http://www.trouw.nl/tr/nl/4324/Nieuws/archief/article/detail/1738658/2004/07/16/Marine-in-de-West.dhtml,

    Op de Nederlandse Antillen is de Commandant Zeemacht Caraïbisch Gebied (CZMCARIB) de hoogste militaire vertegenwoordiger en voert het bevel over alle marine-eenheden.

    http://www.marine.nl/

commandant der zeemacht in Nederland


  1. ((vooral) in Nederland, verouderend)
    vlagofficier die het bevel voert over de Nederlandse marine-eenheden in Europa tot 2005; hoogste militair bij de Nederlandse marine in Europa tot 2005
    Is sinds 2005 veranderd in de functie commandant zeestrijdkrachten.

    Synoniem: CZMNED

    Het ressort Commandant der Zeemacht in Nederland (CZMNED) bestaat uit de volgende operationele groepen: escorteschepen, maritieme helikopters en - patrouillevliegtuigen, de onderzeedienst en de mijnendienst. De Commandant der Zeemacht in Nederland voert het operationele bevel over deze groepen en hun eenheden voorzover zij niet, onder leiding van de Chef Defensiestaf, zijn ingezet voor crisisbeheersingsoperaties.

    http://www.marine.nl/

commandant van het Korps Mariniers


  1. Vormvariant: commandant Korps Mariniers

    ((vooral) in Nederland)
    vertegenwoordiger van alle mariniers in Nederland met Den Helder als standplaats
    Was tot 2005 de bevelhebber van het Korps Mariniers, maar die functie is sinds 2005 overgegaan op de Commandant Zeestrijdkrachten.

    Synoniem: CKMARNS

    Onlangs uitte de commandant van het Korps Mariniers zijn ongenoegen over de houding van de Tweede Kamer, die bij de voorbereiding van de missie naar Eritrea zich bij voortduring met uitvoeringszaken bemoeide: "Je zou willen dat de Kamer zich beperkte tot de politieke overwegingen en de randvoorwaarden en wat terughoudender was als het gaat om de uitvoering".

    http://www.trouw.nl/tr/nl/5009/Archief/archief/article/detail/2494968/2001/12/13/Kamer-hindert-missies-Nederlands-leger.dhtml,

    Commandant der strijdkrachten Peter van Uhm, commandant van de zeestrijdkrachten Matthieu Borsboom en commandant korps mariniers Rob Verkerk waren in Eindhoven aanwezig.

    http://www.trouw.nl/tr/nl/4324/Nieuws/article/detail/1099097/2010/04/21/Gesneuvelde-mariniers-terug-in-Nederland.dhtml,

    De Commandant Korps Mariniers (CKMARNS) heeft zijn hoofdkwartier vanouds her in Rotterdam.

    http://www.marine.nl/

    De Commandant van het Korps Mariniers heeft zijn hoofdkwartier in Rotterdam.

    http://www.mindef.nl/marine/kmarns.htm

commandant landstrijdkrachten


  1. ((vooral) in Nederland)
    Nederlandse bevelhebber van het commando landstrijdkrachten (CLAS); hoogste militair bij de Nederlandse landmacht
    Heette tot 2005 bevelhebber der landstrijdkrachten.

    Synoniem: C-LAS

    Tot de hoogste baas van de landmacht is benoemd generaal-majoor Mart de Kruif (53), nu nog plaatsvervangend commandant landstrijdkrachten.

    http://www.trouw.nl/tr/nl/5009/Archief/archief/article/detail/2934543/2011/09/29/Marine-gepasseerd-bij-post-defensietop.dhtml,

    De Commandant Landstrijdkrachten zal spreken over leiderschap en teamvorming ter voorbereiding op, en tijdens extreme situaties.

    http://www.telegraaf.nl/telesport/voetbal/feyenoord/article20033086.ece,

commandant luchtstrijdkrachten


  1. ((vooral) in Nederland)
    hoogste militair bij de Nederlandse luchtmacht
    Heette tot 2005 bevelhebber der luchtstrijdkrachten.

    Synoniem: C-LSK

    De herinneringsmedaille vredesoperaties wordt uitgereikt door de commandant luchtstrijdkrachten, luitenant-generaal Hans de Jong.

    http://www.trouw.nl/tr/nl/4324/Nieuws/article/detail/1440970/2006/06/23/Honderd-militairen-krijgen-medaille.dhtml,

    Een Nederlandse instructeur van de Koninklijke Luchtmacht kwam donderdag om in de Amerikaanse staat Alabama toen zijn helikopter neerstortte [...]. De commandant Luchtstrijdkrachten, luitenant-generaal Jac Jansen zei over het ongeluk: 'Onze gedachten gaan uit naar zijn vrouw, ouders, familieleden, overige nabestaanden en collega's.'

    http://www.standaard.be/cnt/dmf20110429_010,

commandant zeestrijdkrachten


  1. Vormvariant: commandant der zeestrijdkrachten

    ((vooral) in Nederland)
    vlagofficier die het bevel voert over de Nederlandse marine-eenheden in Europa; hoogste militair bij de Nederlandse marine in Europa
    Heette voorheen commandant der zeemacht in Nederland en omvat ook de vroegere functie van de commandant Korps Mariniers.

    Synoniem: C-ZSK

    Vice-admiraal Jan Willem Kelder heeft vrijdag de leiding over de Koninklijke Marine overgedragen aan luitenant-generaal der mariniers Rob Zuiderwijk [...]. De 58-jarige Kelder heeft in zijn carrière onder meer het commando gevoerd over een mijnenveger en diverse fregatten. Na zijn zeejaren heeft hij diverse hoge functies bekleed en werd uiteindelijk Commandant Zeestrijdkrachten.

    http://www.trouw.nl/tr/nl/4324/Nieuws/article/detail/1322549/2007/08/31/Kelder-draagt-commando-marine-over.dhtml,

    Mariniers en vlootpersoneel mogen voortaan geen alcohol meer drinken tijdens oefeningen, ook niet als ze in het weekend gaan stappen. Commandant der zeestrijdkrachten vice-admiraal Jan-Willem Kelder heeft dat besloten, heeft een marinewoordvoerder zaterdag gezegd.

    http://www.standaard.be/cnt/dmf04112006_026,

Woordfamilie


Als deel van een afleiding


Als deel van een afleiding


Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


  • commandantenmars
  • commandantenmelding
  • commandant-lader
  • commandantscupola
  • commandantshuis
  • commandantswoning

Overige woordfamilieleden


commandant 1.2

(brandweer [overheidsinstellingen])

iemand die voor zijn beroep het bevel voert bij de brandweer; brandweercommandant

Betekenisbetrekking


specialisering
Betrokken betekenissen1.0 : 1.2

Semagram


Een commandant…

is een persoon

      Algemene voorbeelden


      De commandant meldde dat de brandweer één keer was uitgerukt voor loos alarm, 20 maal voor het blussen van een brand en 20 maal voor hulpverlening.

      Meppeler Courant,

      Burgemeester mr. J.H. van der L. stelde duidelijk dat deze opleiding los staat van de opvolging van de brandweercommandant. 'Bovendien is er nog een commandant'.

      Meppeler Courant,

      De Franse brandweermannen stappen met zijn vijven uit, kijken onder de motorkap en verdwijnen weer zonder iets te zeggen. Ze hebben blijkbaar mobilofooncontact met de baas. Nadat ze gekeerd hebben draait de commandant zijn raampje open en roept iets naar Yvonne over dépannage of zoiets.

      Zadelpijn en ander damesleed, Liza van Sambeek,

      Combinatiemogelijkheden


      met adjectief ervoor


      • lokale commandanten
      • een regionaal commandant

      Gevreesd werd namelijk dat C., die een ingrijpende reorganisatie van de regionale brandweer had doorgevoerd, niet goed met lokale commandanten zou kunnen samenwerken.

      De Limburger,

      De brandweerkorpsen in beide plaatsen bestaan uit bijna honderd vrijwilligers en vallen onder een regionaal commandant in Purmerend.

      NRC,

      De regionale commandant sprak met alle plaatselijke brandweercommandanten over zaken die in bepaalde gemeenten spelen.

      Meppeler Courant,

      met adjectivisch tegenwoordig deelwoord


      • plaatsvervangend commandant

      "Je zou inderdaad denken dat een kazerne er niet past", erkent plaatsvervangend commandant E. Vermaesen van de brandweer Leidschendam-Voorburg.

      Haagsche Courant,

      Plaatsvervangend commandant Lansen van Volendam beschrijft in dezelfde vergadering hoe de zaken ervoor staan. Na een brand in café 't Gat van Nederland was vastgesteld "dat er vele verbouwingen hadden plaatsgevonden met meerdere plafonds waarvan de brandweer geen weet had".

      NRC,

      met voorzetselgroep


      Voorzetsel: bij

      • de commandant bij de brandweer

      Zowel Wilfried Bellemans, commandant bij de Ninoofse brandweer, Willy De Bouvere, commandant van het Gentse korps en Bruno Van den Broeck, vrezen dat vele burgers zullen twijfelen.

      De Standaard,

      Voorzetsel: in

      • de commandant in Noord-Limburg
      • de commandant in Purmerend
      • de commandant in de gemeente West-Maas en Waal

      Camp heeft sinds zijn ontslag als commandant in Noord-Limburg op verzoek van officier van justitie Stam onderzoek verricht naar de rol van de brandweer bij de bestrijding van de vuurwerkramp in Enschede.

      De Limburger,

      De brandweerkorpsen in beide plaatsen bestaan uit bijna honderd vrijwilligers en vallen onder een regionaal commandant in Purmerend.

      NRC,

      In de meeste gemeenten was de brandweer achtergebleven: in de verlaten dorpen zou brand gemakkelijk ongezien om zich heen kunnen grijpen. Ook dat is goed afgelopen. "Gelukkig hadden we tijd genoeg om een voederdienst op te zetten voor achtergebleven huisdieren", zegt J. Gootzen, commandant in de gemeente West-Maas en Waal.

      NRC,

      Voorzetsel: van

      • commandanten van de brandweer
      • commandant van het brandweerkorps
      • de commandant van de vrijwillige brandweer
      • commandanten van de vrijwillige korpsen

      Samenwerking met Meppel bleek (nog) niet mogelijk. Dat is gebleken uit een onderhoud tussen de beide burgemeesters en de beide commandanten van de brandweer.

      Meppeler Courant,

      In besloten zitting heeft de gemeenteraad luitenant Paul Van Der Cruyssen aangesteld als nieuwe commandant van het gemeentelijk brandweerkorps.

      http://www.standaard.be/cnt/g11poe97_2,

      H. R,, commandant van de vrijwillige brandweer in Steenwijk, toonde zich zeer verheugd over het stopzetten van het Haagse voornemen.

      Meppeler Courant,

      Dit blijkt duidelijk uit de notulen van de vergadering over de gewenste aanstelling van een preventieman op 8 januari 1998. Daarbij waren de regionale brandweercommandant en de commandanten van de vrijwillige korpsen in Edam en Volendam aanwezig.

      NRC,

      met eigennaam


      Burgemeester T. en commandant S. bewonderen de nieuwe hypermoderne brandweerauto.

      Meppeler Courant,

      De brandweer moest volgens commandant P. van de W. met name in het begin zeer attent zijn omdat enkele gasflessen ontploften die op de caravans buiten gemonteerd zaten.

      Meppeler Courant,

      De Bornemse brandweer wuifde zaterdagmiddag commandant M. T. uit.

      http://www.standaard.be/cnt/sc1i38vi_1,

      De vrijwillige leden van de brandweerkorpsen van Ruinerwold en Ruinen hebben spontaan hun hulp aangeboden aan de mensen in Limburg die door het hoge water zijn getroffen. Het idee is afkomstig van commandant E. Y. van het korps in Ruinerwold die na overleg met burgemeester R. C. contact opnam met het crisiscentrum in Nijmegen.

      Meppeler Courant,

      Woordfamilie


      Als deel van een afleiding


      Als deel van een afleiding


      Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


      Overige woordfamilieleden


      commandant 1.3

      (politie [openbare orde])

      iemand die voor zijn beroep het bevel voert bij een politiekorps of bij een afdeling of operatie van een politiedienst; politiecommandant

      Betekenisbetrekking


      specialisering
      Betrokken betekenissen1.0 : 1.3

      Semagram


      Een commandant…

      is een persoon

          Algemene voorbeelden


          In een zondag door het provinciebestuur uitgegeven verklaring kreeg de politiecommandant echter de schuld van de gebeurtenissen. De arrestatie van de commandant, hoogst ongebruikelijk in China, leek in elk geval deels bedoeld om de gemoederen in het dorp tot bedaren te brengen.

          http://www.trouw.nl/tr/nl/4324/Nieuws/article/detail/1552157/2005/12/11/Chinese-commandant-vast-wegens-politiegeweld.dhtml,

          "De verdachte was bij zijn arrestatie totaal verrast", verklaarde politiecommandant M. B. [...]. "Hij was ervan overtuigd dat hij aan het gerecht kon ontsnappen, maar dat is onmogelijk gebleken", zei de commandant.

          http://www.standaard.be/cnt/b316244060427,

          'Commandant, ik heb me eerst naar het huis van de moord begeven om een foto van het slachtoffer Leblanc Hélène op te halen,' begon Van Leuven. Hij praatte altijd in geijkte proces-verbaaltermen.

          De Coltmoorden, Jef Geeraerts,

          Bij de rijkswacht van Létape vind ik een koel onthaal. Een diefstal wordt onmiddellijk aangegeven, monsieur le curé. Als je er een volle dag mee wacht, kunnen de rovers niet enkel aan het andere eind van Europa zitten, maar bovendien ga je zelf tot de mogelijke verdachten behoren. Begrijp ik de kommandant goed? Kan ik zelf van de diefstal verdacht worden? Even wordt hij milder.

          Ach, mijn dal, Jan Veulemans,

          Combinatiemogelijkheden


          met adjectief ervoor


          ((vooral) in Nederland)
          • algemeen commandant

          "Vorig jaar hebben we exacte telling gehouden", zegt de politiechef. "Toen kwamen we uit op zo'n miljoen mensen, terwijl het weer slecht was." Ondanks de grote mensenmassa's heerste er een ontspannen sfeer in de stad, vindt de algemeen commandant.

          http://www.vierdaagsenijmegen.nl/

          Hij was algemeen commandant ten tijde van de Bijlmerramp: "Ik heb daar in drie weken zo veel ellende gezien dat ik dat nooit zal vergeten."

          Het Parool,

          Het verdient aanbeveling aandacht te geven aan de operationaliteit van het RCC in het kader van de multidisciplinaire samenwerking, met name in die gevallen waarin de politie functioneert met een algemeen commandant volgens de kaders van het grootschalig politieoptreden.

          http://www.enschede.nl/Default.htm

          met adjectivisch tegenwoordig deelwoord


          • de dienstdoende commandant
          • plaatsvervangend commandant

          Om half drie ’s nachts belde de dienstdoende commandant me wakker. De politie had moeten optreden tegen agressieve jongeren, zei hij. Alles was onder controle, ik kon weer naar bed. Pas ’s ochtends bleek hoe gebrekkig ik was geïnformeerd.

          http://www.trouw.nl/tr/nl/4324/Nieuws/archief/article/detail/1650418/2007/01/05/rsquo-Ik-had-het-geweld-van-de-politie-sneller-moeten-veroordelen-rsquo.dhtml,

          Jolanda zegt eerder over de zaak te hebben gezwegen, onder meer omdat ze vreesde dat de aangifte door de oude chef zedenpolitie, op dat moment plaatsvervangend commandant, in behandeling zou worden genomen.

          NRC,

          met voorzetselgroep


          Voorzetsel: van

          • de commandant van de brigade
          • de commandant van de fedeale politie
          • de commandant van de grenspolitie
          • de commandant van de politie
          • de commandant van de nationale recherche
          • de commandant van de rijkswacht

          "We bereiden ons voor op de viering van de machtsoverdracht", zei de Palestijnse commandant van de politie in Hebron, Mohammed Jaberi.

          De Standaard,

          De commandant van de nationale recherche, Suyitno Landung Sudjono, gaf toe dat Imron in Jakarta is en misschien door zijn ondervragers mee naar buiten is genomen.

          http://www.joods.nl/forum/wereld/216246954802?b_start:int=0#721943699446,

          "Ik weet dat de commandant van de rijkswacht daar anders over denkt", zei Vande Lanotte.

          De Standaard,

          De commandant van de grenspolitie heeft gisteren gezegd dat vorige week een aantal soldaten van zijn eenheid is gearresteerd na mishandeling van Palestijnse arbeiders bij een wegversperring nabij Kalkylya.

          De Standaard,

          Nog in de kamercommissie wees luitenant-generaal Willy Deridder, commandant van de rijkswacht, elke schuld af voor het gebrek aan communicatie tussen zijn korps en het gerecht.

          De Standaard,

          Rijkswachtcommandant vervalste pv op vraag van burgemeester. Een vriendendienst om de goede relaties in een klein dorp te bestendigen. Zo bestempelde de verdediging van rijkswachtadjudant Christian D.C. (43), commandant van de brigade in De Pinte, de vervalsing van een proces-verbaal over dronkenschap achter het stuur.

          De Standaard,

          Na een minuut of vijf nam het gesteun af. 'De commandant van de federale politie heeft zijn excuses aangeboden', zei ze toen Van In hoestend een sigaretje opstak.

          De vijfde macht, Pieter Aspe,

          met eigennaam


          "Het loont de moeite tijdens het salon op het spitsuur de Brusselse Ring te vermijden en via Antwerpen naar Luik of Gent te rijden", zegt rijkswachtkommandant Van P. van de verkeersdispatching [...]. Zoek geen gratis parking, waarschuwt kommandant Van P.

          De Standaard,

          Tien huizen onder bomen aan weerszijden van de rails waarover geen trein meer rijdt, bij een rivier waardoor geen water meer stroomt. Een verlaten school voor de kinderen van zwarte landarbeiders en een politiebureau. Commandant P. P. houdt er zijn statistieken bij van de criminaliteit op 19.000 vierkante kilometer Zuid-Afrika.

          NRC,

          voorafgegaan door als


          • als commandant

          De leiding van de Nationale Politie heeft per direct T. D. teruggetrokken als leider van het team dat volgend jaar de internationale nucleaire top in Den Haag in goede banen moet leiden. Veiligheidsdienst AIVD wilde geen verklaring van geen bezwaar afgeven en daarom kan D. niet langer als commandant in functie blijven.

          http://www.volkskrant.nl/vk/nl/2686/Binnenland/article/detail/3500541/2013/08/29/Politie-trekt-chef-terug-na-AIVD-onderzoek.dhtml,

          Woordfamilie


          Als deel van een afleiding


          Als deel van een afleiding


          Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


          Overige woordfamilieleden